Πρωτοσέλιδο

Γ. Κοτανίδης, ένας ευγενής και αθόρυβος δημιουργός

Αύξηση μεγέθους γραμματων Μείωση μεγέθους γραμματων Επαναφορά μεγέθους γραμματωνprint

Ο Γιώργος Κοτανίδης δεν υπήρξε ένας από τους δημοφιλέστερους πρωταγωνιστές του θεάτρου μας, ούτε ένας από τους γνωστότερους –στον πολύ κόσμο– αγωνιστές εναντίον της δικτατορίας. Ωστόσο, η είδηση του θανάτου του σκόρπισε χθες μεγάλη συγκίνηση, τόσο στον καλλιτεχνικό κόσμο όσο και σε μεγάλο μέρος του πολιτικού κόσμου, καθώς ο αγαπητός ηθοποιός, σκηνοθέτης και συγγραφέας, ήταν αφοσιωμένος στην τέχνη και στις ιδέες του. Ηταν από τους ανθρώπους που εκπροσωπούσαν την Αριστερά της θυσίας και της πνευματικότητας.

Μετρημένος στις κουβέντες του χωρίς συναισθηματικές εκρήξεις για όσα έζησε, με μια απόμακρη αυστηρότητα αλλά και μια γλυκιά ευγένεια σε όσους τον πλησίαζαν, στο μετρό που επέμενε να χρησιμοποιεί στην καθημερινότητά του, στις βόλτες του στην πόλη που τόσο αγαπούσε, στα αγαπημένα του βιβλιοπωλεία, στον πρωινό καφέ στο «Φίλιον» με τους παλιούς του φίλους.

Στην αρχή της οικονομικής κρίσης, το 2011, είχαμε συναντηθεί στο σπίτι του στα Ιλίσια με αφορμή την κυκλοφορία του τέταρτου βιβλίου του «Ολοι μαζί τώρα!» (εκδ. Καστανιώτη), ένα προσωπικό αφήγημα της ζωής του, αλλά και για τον πρωτοπόρο θίασο, το «Ελεύθερο θέατρο», έναν ομαδικό βηματισμό προς την ουτοπία, όπως έλεγε, για εκείνα τα χρόνια του ’70. Κι όμως ξάφνιασε με τη λοξή ματιά του εκείνος ο θίασος, ο οποίος ξεκίνησε με αρχικό πυρήνα τους: Υβόννη Μαλτέζου, Αννέτα Μιχαλιτσιάνου, Αγγελική Κυριαζάκη, Χριστίνα Σιμοπούλου, Κώστα Αρζόγλου, Μηνά Χατζησάββα, Νίκο Σκυλοδήμο, Γιώργο Σαμπάνη, Δημήτρη Καμπερίδη και βέβαια τον ίδιο. Μπήκε δυναμικά, με άλλη ματιά στα πράγματα το «Ελεύθερο θέατρο», αναζητώντας αισθητική στη μορφή, άλλο νόημα στο περιεχόμενο, αλλαγή στις δομές και στον τρόπο παραγωγής του θεάματος, «βάζοντας ως στόχο την απόλυτη ομαδοποίηση». Την περίοδο της δικτατορίας, μπήκαν αμέσως στην καρδιά του κόσμου αλλά και στο μάτι της Ασφάλειας. Κάποιοι είχαν ήδη δοσοληψίες με την αστυνομία, καθώς είχαν επαναστατική δράση, όπως ο Κοτανίδης σε επαναστατικές οργανώσεις, στο ΕΚΚΕ…


Ο Γιώργος Κοτανίδης κατάφερε να συνδυάσει τα πάθη του: το θέατρο που αγάπησε πολύ και την πολιτική (φωτ. Νίκος Κοκκαλιάς).

Γνώρισε κυνηγητά, συλλήψεις και με τα γεγονότα του Πολυτεχνείου έμαθε καλά, όπως είχε πει σε συνέντευξή του στην «Κ» το 2011, τι σημαίνει 116 μέρες απομόνωση, αλλά και βασανιστήρια από τον Μπάμπαλη και τον Μάλλιο. Ομως, ήταν ήδη συνειδητοποιημένος από το 1963, όταν στην παραμονή των γενεθλίων για τα 18 του χρόνια, έγινε μάρτυρας της δολοφονίας Λαμπράκη στη Θεσσαλονίκη. «Ενα χαστούκι», έλεγε, ξύπνησε τη συνείδησή του. Αξιζαν τόσες θυσίες, παρότι διαψεύστηκε ό,τι πίστευε, ρώτησα εκείνο το βράδυ στο διαμέρισμα της οδού Αιγινήτου κι εκείνος απάντησε κατηγορηματικά:

«Εμαθα να βλέπω καλύτερα».

Ο Γιώργος Κοτανίδης κατάφερε να συνδυάσει τα πάθη του: το θέατρο που αγάπησε πολύ και την πολιτική επίσης. Και ήταν ευχαριστημένος που κατάφερε να κάνει θεατρικό έργο τις τελευταίες ώρες του Νίκου Ζαχαριάδη, με τίτλο «Ομπίντα» (κακοκάρδισμα στα ρωσικά, πίκρα). Μελέτησε πολύ γι’ αυτό, γνώρισε τον γιο του Ζαχαριάδη, τον Σήφη, πήγαν μαζί στη Σιβηρία, και το 2006 είχε έτοιμη την πρώτη εκδοχή. Ηταν, έλεγε για τον Ν. Ζαχαριάδη «θύμα πραγμάτων που ο ίδιος δόξασε».

Ο Γ. Κοτανίδης αισθανόταν «προδομένος» από την Αριστερά. Ελεγε πως «το πτώμα της μεταπολίτευσης πρέπει να ενταφιαστεί, γιατί μολύνει. Οποιος θεωρεί τον εαυτό του αριστερό πρέπει να αναρωτηθεί τι θα πει Αριστερά. Οποιος θεωρεί τον εαυτό του πατριώτη και Ελληνα πρέπει να αναρωτηθεί τι πρέπει να κάνουμε. Δεν μπορούμε να λέμε ότι όταν γίνει κομμουνισμός θα γίνουν όλα καλά και τώρα που είμαστε στον καπιταλισμό να τα γκρεμίσουμε όλα, γιατί αν είμαστε τώρα κακοί πολίτες θα είμαστε και τότε».

Αδυναμία του ήταν πάντα οι κόρες του Εύα και Αντιγόνη για τις οποίες καμάρωνε. Τελευταία του παράσταση ήταν το «Δείπνο» στο «Σύγχρονο θέατρο». Οσο για το χαμό του (74 ετών), «πήγε άδικα» έλεγαν χθες, συγκινημένοι, όλοι στο θέατρο.


Newsletter

Σαν σήμερα...

1848 | 

Ο Αναστάσιος Παλλατίδης υπέγραψε τη διαθήκη του με την οποία κληροδοτούσε τη μεγάλη του περιουσία στο Ελληνικό σχολείο του Μελενίκου. Πιθανή ημερομηνία γένεσης του μεγάλου ευεργέτη των Ελληνικών Σχολείων Μελενίκου Μακεδονίας και σήμερα του Σιδηροκάστρου Αναστάσιου Παλλατίδη είναι το 1788. Τα πρώτα του γράμματα ο Παλλατίδης τα διδάχθηκε στην γενέτειρά του και στις Σέρρες, ενώ τις γυμνασιακές του σπουδές τις ολοκλήρωσε στην περίφημη Ακαδημία του Βουκουρεστίου. Σπούδασε Ιατρική και στη συνέχεια προσελήφθη βοηθός του καθηγητή Γκράγκερ, προσωπικού ιατρού της Αυτοκρατορικής οικογενείας των Αψβούργων τον οποίο και διαδέχθηκε μετά τον θάνατό του. Ο Αναστάσιος Παλλατίδης από τη θέση του αυτή παρείχε μεγάλη βοήθεια στην Ελληνική Κοινότητα της Βιέννης και ούτε στιγμή δεν έπαψε να εκδηλώνει το αμέριστο ενδιαφέρον του για τα προβλήματα της ιδιαίτερης πατρίδας του, του Μελενίκου. Πέθανε το 1848.

1914 | 

Απεβίωσε ο Πέτρος Ν. Παπαγεωργίου. Υπήρξε καθηγητής φιλόλογος με εξαιρετική μόρφωση ο οποίος δίδαξε στο Γυμνάσιο των Σερρών δύο εκπαιδευτικές χρονιές 1889-1891. Στη πόλη των Σερρών παράλληλα με το εκπαιδευτικό του έργο ασχολήθηκε και με ιστορικές και τοπογραφικές έρευνες και το υλικό που συγκέντρωσε, σημαντικό ως προς τις πληροφορίες που διέσωσε, το δημοσίευσε με το τίτλο «Αι Σέρραι και τα προάστεια, τα περί τάς Σέρρας και η μονή Ιωάννου του Προδρόμου» στο γερμανικό περιοδικό “Byzantinische Zeitschrift”.

1929 | 

Άγνωστοι δολοφόνησαν (ανήμερα της γιορτής του) με μαχαίρι και πιστόλι τον πρόεδρο της κοινότητας Νέου Σουλίου (Σουμπάσκιοϊ) Θανάση Κυριακόπουλο που ήταν σημαίνουσα προσωπικότητα του κόμματος των Φιλελευθέρων στην περιοχή. Η κηδεία του έγινε στις 11 το πρωί της 20ης Ιανουαρίου 1929. Ο Κυριακόπουλος γεννήθηκε στο Σουμπάσκιοϊ και αφού ολοκλήρωσε τα μαθήματα του Δημοτικού σχολείου στις Σέρρες το 1896 πήγε στη Θεσσαλονίκη όπου και προσλήφθηκε σαν υπάλληλος σε κατάστημα αποικιακών. Από εκεί με την συνδρομή του Μητροπολίτη έφυγε για την Αθήνα όπου και κατατάχτηκε σαν εθελοντής στα τότε ανταρτικά σώματα. Στον Ελληνοτουρκικό πόλεμο του 1897 αγωνίσθηκε και τραυματίσθηκε ελαφρά. Νοσηλεύτηκε στο νοσοκομείο της Λαμίας. Η βασίλισσα Όλγα τον έστειλε στην Οδησσό όπου και κάθισε για ένα σύντομο χρονικό διάστημα. Από εκεί αποβιβάστηκε στη Σμύρνη με τελικό προορισμό την Θεσσαλονίκη. Η στενή παρακολούθηση που είχε από την αστυνομία τον οδήγησε στην απόφαση να επιστρέψει στις Σέρρες ως υπάλληλος στο Ελληνικό Προξενείο. Στον Μακεδονικό Αγώνα ο Κυριακόπουλος μυήθηκε από τους πρώτους κάνοντας τον οδηγό στο πρώτο ανταρτικό σώμα. Στη συνέχεια διορίσθηκε δημοδιδάσκαλος στην Άνω Βροντού όπου και επέδειξε πλούσια εθνική δραστηριότητα εναντίον των Βουλγάρων. Μετά τους πολέμους ο Κυριακόπουλος επιδόθηκε σε ιδεολογικούς αγώνες. Οπαδός του Ελευθ. Βενιζέλου ήταν ένας από τους κυριότερους εκπροσώπους της Φιλελεύθερης παράταξης στο Ν. Σερρών και ένας από τους κυριότερους παράγοντες της αγροτικής κίνησης. Το 1924 ίδρυσε την «Ένωσιν των Γεωργ. Συνεταιρισμών». Στα δύο πρώτα καπνοπαραγωγικά συνέδρια κατείχε τη θέση του αντιπροέδρου. Αργότερα χρημάτισε Προϊστάμενος του τμήματος καπνοπαραγωγών στο γραφείο Προσ. Καπνού στην Καβάλα, μέλος του διοικητικού συμβουλίου της Γεωργικής Τραπέζης Μακεδονίας, τακτικό μέλος του Γεωργικού Επιμελητηρίου Σερρών, αντιπρόσωπος στο Κεντρικό Γραφείο Προστ. Αθηνών. Τέλος σαν Πρόεδρος της κοινότητας Νέου Σουλίου άφησε ένα πλούσιο έργο.

1937 | 

Στον κινηματογράφο «Κρόνιον» προβάλλονταν η ταινία «Το τραγούδι του Κορυδαλλού» με τη Μάρθα Έγκερθ.

1946 | 

Τη μέρα αυτή αλλά και την ερχόμενη (19 Ιανουαρίου) ο εκπολιτιστικός σύλλογος «Αναγέννησις» έδωσε δύο δωρεάν παραστάσεις με την επιθεώρηση του Γ. Καφταντζή «Ό,τι θέλει ο λαός» για τους αντάρτες του ΕΛΑΣ.

1946 | 

Τελείωσε η δημαρχιακή θητεία του Αθανάσιου Μητακίδη. (30/8/1945-18/1/1946). Την θέση του κατέλαβε ο Βασίλειος Χατζηιακώβου.

1958 | 

Ο ποταμός Στρυμόνας πλημμύρισε και τα νερά του κάλυψαν 1.000 στρέμματα στη περιοχή Μαυροθάλασσας.

1996 | 

(Πέμπτη) Δόθηκε η πρεμιέρα του θεατρικού έργου «Εμιγκρέδες» του Σ. Μπρόζεκ από το Δημοτικό Περιφερειακό Θέατρο Σερρών.
Ιστορικό ημερολόγιο των Σερρών
Επιμέλεια: Σ. Π. Αραμπατζής
(δημοσιογράφος ΕΡΑ Σερρών)

Τα πιο διαβασμένα

Τις τελευταίες 7 ημέρες