Στο επίκεντρο των δηλώσεων βρέθηκαν οι δυνατότητες των νέων συστημάτων επιτήρησης, η αυτοματοποιημένη επιβολή προστίμων και η αύξηση της αποτελεσματικότητας των ελέγχων. Ωστόσο, πίσω από τη δημόσια εικόνα της «ψηφιακής αστυνόμευσης», επανέρχεται ένα κρίσιμο ερώτημα: αρκούν οι κάμερες όταν οι ίδιες οι συνθήκες του οδικού δικτύου παραμένουν προβληματικές και συχνά επικίνδυνες;

Άνθρωποι με πολυετή εμπειρία στον τομέα της κυκλοφορίας και των μεταφορών επισημαίνουν ότι η τεχνολογία μπορεί να συμβάλει στην πρόληψη ατυχημάτων, υπό την προϋπόθεση ότι λειτουργεί με αξιοπιστία και διαφάνεια. Υπογραμμίζουν όμως ότι η οδική ασφάλεια δεν μπορεί να στηρίζεται αποκλειστικά στην καταστολή και στην επιβολή κυρώσεων.

Σε πολλές περιοχές της χώρας και ιδιαίτερα στην περιφέρεια, το οδικό δίκτυο παρουσιάζει σοβαρές ελλείψεις. Φθαρμένα οδοστρώματα, λακκούβες, ανεπαρκής φωτισμός, ελλιπής συντήρηση και προβληματική σήμανση συνθέτουν μια καθημερινότητα που εγκυμονεί κινδύνους για οδηγούς και πεζούς.

Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στην οριζόντια και κάθετη σήμανση. Σε αρκετούς δρόμους οι διαγραμμίσεις έχουν σχεδόν εξαφανιστεί, ενώ πινακίδες είναι φθαρμένες, καλυμμένες ή ανεπαρκείς. Το αποτέλεσμα είναι πολλές φορές οι οδηγοί να κινούνται σε ένα περιβάλλον όπου η ασφαλής κυκλοφορία δυσκολεύει αντικειμενικά.

Παράλληλα, ειδικοί και επαγγελματίες του χώρου θεωρούν ότι απαιτείται ουσιαστική αναβάθμιση της εκπαίδευσης των οδηγών. Όπως σημειώνουν, η διαδικασία απόκτησης άδειας οδήγησης εξακολουθεί σε αρκετές περιπτώσεις να αντιμετωπίζεται περισσότερο ως τυπική διαδικασία και λιγότερο ως ουσιαστική εκπαίδευση στην κυκλοφοριακή συμπεριφορά και στην κατανόηση των κινδύνων του δρόμου.

Το σημαντικότερο όμως ζήτημα που τίθεται είναι η απουσία συστηματικής κυκλοφοριακής αγωγής από μικρή ηλικία. Εκπαιδευτικοί και ειδικοί στην οδική ασφάλεια επισημαίνουν ότι η ανάπτυξη κυκλοφοριακής συνείδησης πρέπει να ξεκινά από το σχολείο, ώστε τα παιδιά να μαθαίνουν από νωρίς βασικούς κανόνες ασφαλούς μετακίνησης, σεβασμού προς τους πεζούς και υπεύθυνης συμπεριφοράς στον δρόμο.

Η διεθνής εμπειρία δείχνει ότι οι χώρες με τα χαμηλότερα ποσοστά τροχαίων ατυχημάτων δεν επένδυσαν μόνο στην επιτήρηση και στις ποινές, αλλά κυρίως σε ασφαλείς υποδομές, σωστή εκπαίδευση και διαρκή καλλιέργεια οδικής παιδείας.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η συζήτηση για τις κάμερες φαίνεται πως ανοίγει ευρύτερα ζητήματα για την πραγματική κατάσταση των ελληνικών δρόμων και για το κατά πόσο υπάρχει ολοκληρωμένο σχέδιο πρόληψης και προστασίας της ανθρώπινης ζωής.

Γιατί, όπως σημειώνουν άνθρωποι του χώρου, η οδική ασφάλεια δεν κρίνεται μόνο από το πόσα πρόστιμα θα βεβαιωθούν, αλλά από το αν οι πολίτες μπορούν τελικά να κυκλοφορούν σε δρόμους ασφαλείς, σωστά σχεδιασμένους και ανθρώπινους.

Για τον Καθημερινό Παρατηρητή