Σέρρες: Στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς το έθιμο «Της Μπάμπως η μέρα»
Μια σημαντική διάκριση για τη Λιβαδιά Σερρών και συνολικά για την πολιτιστική ταυτότητα της περιοχής φέρνει η απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού να εντάξει το έθιμο «Της Μπάμπως η μέρα» στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας.
Μια σημαντική διάκριση για τη Λιβαδιά Σερρών και συνολικά για την πολιτιστική ταυτότητα της περιοχής φέρνει η απόφαση του Υπουργείου Πολιτισμού να εντάξει το έθιμο «Της Μπάμπως η μέρα» στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της Ελλάδας.
Η εγγραφή του εθίμου αποτελεί ουσιαστική αναγνώριση μιας παράδοσης που διατηρείται ζωντανή μέσα στον χρόνο και συνεχίζει να μεταφέρεται από γενιά σε γενιά, αποτελώντας αναπόσπαστο κομμάτι της κοινωνικής και πολιτιστικής ζωής της τοπικής κοινότητας.
Το Υπουργείο Πολιτισμού ανακοίνωσε συνολικά την ένταξη δέκα νέων στοιχείων και μίας Καλής Πρακτικής Διαφύλαξης στο Εθνικό Ευρετήριο, επιβεβαιώνοντας τη σημασία που αποκτούν οι τοπικές παραδόσεις ως φορείς ιστορικής μνήμης, συλλογικής ταυτότητας και πολιτιστικής συνέχειας. Ανάμεσα στις νέες εγγραφές, ιδιαίτερη θέση κατέχει το έθιμο της Λιβαδιάς Σερρών, με το ίδιο το Υπουργείο να επιλέγει να αναδείξει φωτογραφικό υλικό από την περιοχή, δίνοντας έμφαση στη μοναδικότητα και τη βιωματική διάσταση της συγκεκριμένης παράδοσης.
Το έθιμο τελείται κάθε χρόνο στις 8 Ιανουαρίου, ημέρα αφιερωμένη στην Αγία Δομνίκη, και είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τη γυναίκα, τη μητρότητα και τον κοινωνικό ρόλο της «μπάμπως», της παραδοσιακής μαμής του χωριού. Από τις πρώτες πρωινές ώρες, οι γυναίκες της κοινότητας συμμετέχουν σε μια σειρά συμβολικών τελετουργιών, τιμώντας τη γυναικεία προσφορά στη ζωή, στην οικογένεια και στη συνοχή της τοπικής κοινωνίας.
Πρόκειται για ένα έθιμο με έντονα λαογραφικά χαρακτηριστικά, το οποίο διασώζει μνήμες και κοινωνικές πρακτικές μιας άλλης εποχής, ενώ ταυτόχρονα εξακολουθεί να λειτουργεί ως σημείο συνάντησης και συλλογικής έκφρασης για τις νεότερες γενιές.
Η ένταξη στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια εποχή όπου οι τοπικές κοινωνίες αναζητούν τρόπους να διατηρήσουν την ιστορική και πολιτιστική τους φυσιογνωμία απέναντι στις πιέσεις της ομογενοποίησης και της ταχύτητας της σύγχρονης ζωής. Για τις Σέρρες, η αναγνώριση αυτή λειτουργεί και ως εργαλείο πολιτιστικής εξωστρέφειας, αναδεικνύοντας τον πλούτο των εθίμων και των παραδόσεων της περιοχής.
Παράλληλα, η συγκεκριμένη καταγραφή μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά στην πολιτιστική προβολή της Λιβαδιάς, ενισχύοντας το ενδιαφέρον επισκεπτών, ερευνητών και ανθρώπων του πολιτισμού για έναν τόπο που συνεχίζει να κρατά ζωντανή τη σύνδεσή του με τις ρίζες και τη συλλογική του μνήμη.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη, αναφερόμενη στις νέες εγγραφές, υπογράμμισε ότι κάθε στοιχείο του Ευρετηρίου αποτελεί ένα ζωντανό κύτταρο του ελληνικού λαϊκού πολιτισμού, επισημαίνοντας ότι η διαφύλαξη της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς δεν αφορά μόνο το παρελθόν, αλλά και τη δυνατότητα των επόμενων γενιών να διατηρήσουν ενεργή τη σχέση τους με την ιστορία, τις αξίες και τις παραδόσεις του τόπου τους.
Η εγγραφή του εθίμου «Της Μπάμπως η μέρα» επιβεβαιώνει ότι οι Σέρρες διαθέτουν μια βαθιά και αυθεντική πολιτιστική κληρονομιά, η οποία όχι μόνο επιβιώνει, αλλά συνεχίζει να εμπνέει και να ενώνει την τοπική κοινωνία.