Φορολογικός και ασφαλιστικός στραγγαλισμός με την υπογραφή της κυβέρνησης

Υπάρχουν στιγμές που οι αριθμοί αποκαλύπτουν πιο καθαρά από κάθε πολιτική δήλωση την πραγματικότητα. Και οι αριθμοί των ασφαλιστικών οφειλών προς τον e-ΕΦΚΑ είναι αμείλικτοι: πάνω από 50 δισεκατομμύρια ευρώ χρέη έχουν συσσωρευτεί, ένα οικονομικό βουνό που συνεχίζει να μεγαλώνει χρόνο με τον χρόνο.

Πίσω όμως από αυτούς τους αριθμούς δεν κρύβονται απρόσωπα στατιστικά δεδομένα. Κρύβονται χιλιάδες μικρές επιχειρήσεις, επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι που παλεύουν να επιβιώσουν μέσα σε ένα περιβάλλον φορολογικής και ασφαλιστικής ασφυξίας.

Κι όμως, παρά το μέγεθος του προβλήματος, η κυβέρνηση επιμένει να αρνείται μια πραγματική λύση. Αντί για μια γενναία, βιώσιμη ρύθμιση οφειλών, που θα επιτρέψει σε χιλιάδες επαγγελματίες να ξανασταθούν στα πόδια τους, επιλέγει να διαχειρίζεται το πρόβλημα λογιστικά, σαν να πρόκειται για έναν απλό πίνακα χρεών και όχι για την πραγματική οικονομία.

Η πρόσφατη επιλογή να αναζητηθούν ιδιωτικοί σύμβουλοι για τη διαχείριση των οφειλών είναι ενδεικτική αυτής της αντίληψης. Σαν να μπορεί μια τεχνική μελέτη να λύσει το πρόβλημα όταν η ίδια η πολιτική δημιουργεί το αδιέξοδο.

Οι μικρομεσαίοι στο στόχαστρο

Τα στοιχεία είναι αποκαλυπτικά.

Η συντριπτική πλειοψηφία των οφειλετών δεν είναι μεγάλοι επιχειρηματικοί όμιλοι. Είναι μικροί επαγγελματίες.
Το 87% των οφειλετών χρωστά ποσά έως 30.000 ευρώ, ενώ περίπου επτά στους δέκα οφείλουν λιγότερα από 15.000 ευρώ.

Αυτοί είναι οι άνθρωποι που κρατούν ζωντανές τις τοπικές οικονομίες. Μικρά καταστήματα, τεχνίτες, αυτοαπασχολούμενοι, επαγγελματίες της καθημερινότητας.

Και αυτοί είναι που βρίσκονται εγκλωβισμένοι σε ένα σύστημα που τους ζητά να πληρώνουν ταυτόχρονα φόρους, ασφαλιστικές εισφορές, ρυθμίσεις χρεών και αυξανόμενα λειτουργικά κόστη, χωρίς να τους δίνει καμία πραγματική δυνατότητα επανεκκίνησης.

Αυξήσεις εισφορών αντί για λύσεις

Αντί να υπάρξει ουσιαστική ελάφρυνση, η πολιτική που εφαρμόζεται είναι η ακριβώς αντίθετη.

Από το 2023 μέχρι σήμερα οι ασφαλιστικές εισφορές των μη μισθωτών έχουν αυξηθεί κατά 18,26% συνολικά, με νέα αύξηση 2,5% από την 1η Ιανουαρίου 2026.

Περίπου 1,4 εκατομμύρια επαγγελματίες καλούνται να πληρώνουν περισσότερα, την ώρα που η αγορά παραμένει εύθραυστη και η ρευστότητα περιορισμένη.

Το αποτέλεσμα είναι προφανές:
νέα χρέη δημιουργούνται συνεχώς, ενώ παλαιές ρυθμίσεις καταρρέουν.

Ένα σύστημα που παράγει χρέη

Το ίδιο το σύστημα των προσαυξήσεων λειτουργεί σαν μηχανισμός παραγωγής χρέους.

Από τα 50,68 δισ. ευρώ των συνολικών οφειλών, σχεδόν 21 δισ. ευρώ είναι προσαυξήσεις και πρόσθετα τέλη. Δηλαδή περίπου το 41% του χρέους δεν είναι βασική οφειλή αλλά επιβαρύνσεις.

Με επιτόκιο 8,5% ετησίως, το χρέος διογκώνεται ακόμη και όταν ο επαγγελματίας δεν δημιουργεί νέες υποχρεώσεις.

Έτσι δημιουργείται ένας φαύλος κύκλος:
χρέος – προσαυξήσεις – νέα αδυναμία πληρωμής – ακόμη μεγαλύτερο χρέος.

Τα στοιχεία το επιβεβαιώνουν. Πάνω από 1,2 εκατομμύρια ρυθμίσεις έχουν χαθεί τα τελευταία χρόνια, αφορώντας περισσότερα από 21 δισ. ευρώ.

Πολιτική επιλογή

Όλα αυτά δεν είναι απλώς αποτέλεσμα μιας δύσκολης οικονομικής συγκυρίας. Είναι αποτέλεσμα πολιτικών επιλογών.

Η κυβέρνηση επιμένει σε ένα μοντέλο που αντιμετωπίζει τη μικρομεσαία επιχειρηματικότητα ως πηγή εισπρακτικής πίεσης, όχι ως βασικό πυλώνα της οικονομίας.

Αντί να δημιουργήσει συνθήκες βιωσιμότητας, επιλέγει να διατηρεί ένα πλαίσιο που οδηγεί χιλιάδες επαγγελματίες σε οικονομική εξάντληση.

Το πραγματικό ερώτημα

Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν θα υπάρξουν νέες ρυθμίσεις ή τεχνικές παρεμβάσεις.

Το πραγματικό ερώτημα είναι αν η πολιτεία θα αποφασίσει να δώσει πραγματική ανάσα στη μικρομεσαία οικονομία ή αν θα συνεχίσει να τη σπρώχνει σε έναν αργό αλλά σταθερό οικονομικό στραγγαλισμό.

Γιατί πίσω από τα 50 δισεκατομμύρια χρέους δεν υπάρχει απλώς ένα δημοσιονομικό πρόβλημα.

Υπάρχει μια οικονομία που ασφυκτιά.

Και μια κυβέρνηση που εξακολουθεί να κάνει πως δεν το βλέπει.

Πασχάλης Τόσιος
Καθημερινός Παρατηρητής