Η 14η ετήσια έρευνα του ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ είναι αποκαλυπτική: το 10,9% των ελληνικών νοικοκυριών δηλώνει ότι τουλάχιστον ένα μέλος του έχει μεταναστεύσει στο εξωτερικό για εργασία την τελευταία πενταετία. Πρόκειται για ένα ποσοστό-καμπανάκι, που καμία κυβερνητική καμπάνια «αριστείας» δεν μπορεί να καλύψει.

Ακρίβεια, μισθοί πείνας, ανασφάλεια: το τρίπτυχο της φυγής

Η ακρίβεια δεν είναι «εισαγόμενη». Είναι το αποτέλεσμα της ανοχής στα καρτέλ, της απουσίας ελέγχων και της μετακύλισης του κόστους στους εργαζόμενους. Οι μισθοί παραμένουν καθηλωμένοι, οι συλλογικές συμβάσεις υπονομεύονται και η εργασία μετατρέπεται σε ευέλικτη επισφάλεια. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η «ανάκαμψη» αφορά ισολογισμούς και δείκτες ,όχι ζωές.

Δεν είναι τυχαίο ότι ενώ φεύγει το 10,9% των νοικοκυριών, επιστρέφει μόλις το 6,6%. Και ακόμη κι αυτό το ποσοστό δεν αντισταθμίζει την απώλεια, καθώς χιλιάδες νέοι φεύγουν μαζί με τις οικογένειές τους, κλείνοντας οριστικά τον κύκλο της επιστροφής.

Δημογραφική κατάρρευση με κυβερνητική υπογραφή

Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ (Απογραφή 2021) καταγράφουν μείωση 22% στις ηλικίες 20–29 και 23,2% στις ηλικίες 30–39 την περίοδο 2011–2021. Αυτή η «χαμένη γενιά» δεν εξαφανίστηκε. Εκδιώχθηκε από μια χώρα που δεν της προσφέρει προοπτική. Και η μείωση στις ηλικίες 0–9 ετών (-16,3%) δείχνει το επόμενο κύμα: λιγότερες γεννήσεις, βαθύτερη γήρανση, ακόμη μικρότερη παραγωγική βάση.

Η φυγή συνεχίζεται , παρά τα κυβερνητικά πανηγύρια

Τα δεδομένα της Eurostat καταρρίπτουν το αφήγημα της «επιστροφής των νέων». Το 2024, 307.700 γεννηθέντες στην Ελλάδα (20–64 ετών) ζούσαν σε χώρες της ΕΕ/ΕΖΕΣ. Ακόμη πιο ανησυχητικό: οι πτυχιούχοι στο εξωτερικό αυξήθηκαν σε 113.600, με ετήσια άνοδο 10,5 ποσοστιαίων μονάδων. Η χώρα χρηματοδοτεί την εκπαίδευση και εξάγει μυαλά.

Επιστροφή με διαψεύσεις, όχι με ελπίδα

Η έρευνα «Μετά την επιστροφή» (2024) της πρωτοβουλίας Brain ReGain αποκαλύπτει την αλήθεια που η κυβέρνηση αποφεύγει: όσοι επιστρέφουν βαθμολογούν ανεπαρκώς ή μέτρια την υγεία (79%), την εκπαίδευση (84%), την οικονομία (84%) και το επίπεδο διαβίωσης (76%). Δηλαδή, ακόμη και η επιστροφή γίνεται χωρίς πίστη στο σύστημα.

Μια χώρα που διώχνει το μέλλον της

Η Ελλάδα καταγράφει από τα υψηλότερα ποσοστά «δυνητικής κινητικότητας» στην ΕΕ: χιλιάδες νέοι που παραμένουν δηλώνουν έτοιμοι να φύγουν με την πρώτη καλύτερη ευκαιρία. Αυτό δεν είναι «προσωπική επιλογή». Είναι πολιτικό αποτέλεσμα.

Όσο η κυβέρνηση επιλέγει:

• μισθούς που δεν καλύπτουν ούτε τα βασικά,

• ανεξέλεγκτη ακρίβεια,

• διάλυση του κοινωνικού κράτους,

• και μια αγορά εργασίας χωρίς δικαιώματα,

το εισιτήριο για το εξωτερικό θα παραμένει μονόδρομος. Και κάθε τέτοιο εισιτήριο είναι μια ακόμη ήττα για τη χώρα.

Πασχάλης Θ. Τόσιος