Δέκα χρόνια μετά την ανάληψη της προεδρίας της Νέα Δημοκρατία από τον Κυριάκος Μητσοτάκης, ο απολογισμός δεν είναι ζήτημα κομματικής αντιπαράθεσης αλλά πολιτικής πραγματικότητας. Πρόκειται για μια δεκαετία κατά την οποία οι μεγάλες διακηρύξεις περί ρήξης με το «παλιό» μετατράπηκαν σε ένα πιο σύνθετο, πιο επιθετικό και βαθιά εδραιωμένο σύστημα εξουσίας.

Ο Μητσοτάκης εμφανίστηκε ως ο ηγέτης που θα χτυπούσε την ,κατά τον ίδιο, πρωτόγονη διαπλοκή του ΣΥΡΙΖΑ. Δεν τη διέλυσε. Την επαγγελματοποίησε. Δημιούργησε ένα καθεστώς κάθετης διαπλοκής, με κέντρο αποφάσεων το Μέγαρο Μαξίμου, όπου πολιτική, οικονομική ισχύς και επικοινωνιακός έλεγχος λειτουργούν ως ενιαίο σύστημα.

Υποσχέθηκε αποκομματικοποίηση του κράτους. Στην πράξη, εγκαθίδρυσε ένα «γαλάζιο» κομματικό κράτος χωρίς προηγούμενο: στρατιές μετακλητών, διορισμοί ημετέρων, ανακύκλωση προσώπων και συμφερόντων. Ένα μοντέλο κλεπτοκρατίας, βαφτισμένο «επιτελικό κράτος», χωρίς πραγματική λογοδοσία.

Μίλησε για διαφάνεια. Το αποτύπωμα είναι αντίστροφο. Το έγκλημα των Τέμπη δεν αποτέλεσε απλώς μια τραγωδία, αλλά τομή. Συγκάλυψη ευθυνών, μπάζωμα στοιχείων, εξεταστικές επιτροπές-παρωδία και μια Δικαιοσύνη που πιέστηκε να μην φτάσει μέχρι το πολιτικό κέντρο των αποφάσεων. Η διαχείριση της τραγωδίας αποκάλυψε πώς αντιλαμβάνεται η εξουσία την έννοια της ευθύνης: ως απειλή που πρέπει να εξαφανιστεί.

Παράλληλα, το τεράστιο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ ανέδειξε ένα καθεστώς παράνομων επιδοτήσεων, εικονικών δηλώσεων και διοικητικής ασυλίας. Αντί για κάθαρση, είδαμε συγκάλυψη, μετακινήσεις προσώπων και προσπάθεια φίμωσης όσων κατήγγειλαν τις απάτες. Ένα σκάνδαλο που δεν αφορά «λάθη», αλλά μηχανισμό.

Το ίδιο μοτίβο επαναλαμβάνεται στο Ταμείο Ανάκαμψης. Ένα ιστορικό ευρωπαϊκό εργαλείο που θα μπορούσε να στηρίξει τη μικρομεσαία οικονομία, μετατράπηκε σε πεδίο επιλεκτικής χρηματοδότησης μεγάλων επιχειρηματικών ομίλων, με αδιαφανή κριτήρια και αποκλεισμό της κοινωνικής πλειοψηφίας. Η ανάπτυξη έγινε προνόμιο των λίγων.

Στον πυρήνα όλων αυτών βρίσκεται ένα κοινό νήμα: ο έλεγχος. Έλεγχος της πληροφόρησης, των ΜΜΕ, της Δικαιοσύνης, της αγοράς. Ο υποτιθέμενος φιλελεύθερος άνεμος έφερε κοριούς, υποκλοπές, περιορισμούς στην ελευθερία του Τύπου και διεθνή διασυρμό για το κράτος δικαίου. Στην οικονομία, η «ελεύθερη αγορά» μεταφράστηκε σε καρτέλ στην ενέργεια, στις τράπεζες, στα τρόφιμα, με την κοινωνία να πληρώνει τον λογαριασμό.

Δέκα χρόνια Μητσοτάκης στη ΝΔ δεν συνιστούν απλώς μια μακρά κομματική ηγεσία. Συνιστούν τη θεσμοποίηση της διαφθοράς, την κανονικοποίηση της συγκάλυψης και τη μετατροπή του κράτους σε εργαλείο εξυπηρέτησης συμφερόντων με κέντρο το Μαξίμου.

Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι αν αυτή η περίοδος θα καταγραφεί ως σκοτεινή στην Ιστορία. Είναι αν η κοινωνία θα αποδεχθεί ότι αυτή η «κανονικότητα» ήρθε για να μείνει  ή αν θα τη διακόψει πριν γίνει μη αναστρέψιμη.

Γράφει ο Πασχάλης θ. Τόσιος