Όταν μια τροπολογία έρχεται να «κουμπώσει» πάνω σε έναν ήδη προβληματικό νόμο, τότε δεν μιλάμε για αστοχία, αλλά για συστηματική επιλογή νομοθέτησης. Και αυτό είναι που γεννά το πολιτικό και θεσμικό πρόβλημα: η αίσθηση ότι το δίκαιο δεν διαμορφώνεται με βάση την κοινωνική πραγματικότητα, αλλά προσαρμόζεται για να χωρέσει συγκεκριμένες περιπτώσεις.

Κατά την περίοδο της πανδημίας αναπτύχθηκε εκτεταμένος δημόσιος διάλογος, με πρωτοβουλία των Γυναικείων Οργανώσεων της χώρας, μέσω διαδικτυακών συναντήσεων με πολιτικά κόμματα, νομικούς και κοινωνικούς φορείς, καθώς και πλήθους ημερίδων και ανοιχτών συζητήσεων. Τα συμπεράσματα του διαλόγου υπήρξαν επαναλαμβανόμενα και σαφή: ο συγκεκριμένος νόμος εκτιμήθηκε ότι θα εξέθετε σε αυξημένο κίνδυνο τα θύματα ενδοοικογενειακής βίας —στην πλειονότητά τους γυναίκες και παιδιά— και θα δημιουργούσε σοβαρά προβλήματα, ιδίως σε περιπτώσεις έντονης γονεϊκής σύγκρουσης. Υπενθυμίζεται ότι κατά την ψήφισή του το 2021 καταγράφηκαν και καταψηφίσεις εντός της τότε κυβερνητικής πλειοψηφίας, γεγονός που καταδεικνύει ότι οι προβληματισμοί υπήρχαν ήδη από εκείνη την περίοδο.

ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ

Οι επισημάνσεις αυτές δεν ελήφθησαν υπόψη. Σήμερα, τα προβλήματα έχουν επιβεβαιωθεί στην πράξη, με σοβαρές επιπτώσεις στην ασφάλεια κακοποιημένων γυναικών και παιδιών, αλλά και στη ζωή και την ψυχική ισορροπία όλων των παιδιών που, κατόπιν δικαστικών αποφάσεων, τίθενται σε καθεστώς υποχρεωτικής συνεπιμέλειας. Παράλληλα, παρατηρείται αύξηση των δικαστικών συγκρούσεων και σημαντικές δυσλειτουργίες στην καθημερινότητά τους.

Παρότι το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο κρίνεται συνολικά προβληματικό, η ανάγκη για βελτιωτικές παρεμβάσεις ή τροποποιήσεις δεν απορρέει από προσωπικές ή συγκυριακές σκοπιμότητες, αλλά από τα αδιέξοδα που έχει δημιουργήσει η εφαρμογή του νόμου, ιδίως εις βάρος των παιδιών.

Τέλος, οι γυναικείες οργανώσεις και συλλογικότητες επισημαίνουν ότι το ζήτημα του τρόπου κατάθεσης και ψήφισης τροπολογιών —ιδίως όταν αυτές εισάγονται αιφνιδιαστικά ή ενσωματώνονται σε άσχετα νομοσχέδια— αποτελεί διακριτό θεσμικό θέμα που αφορά συνολικά τη λειτουργία του Κοινοβουλίου και οφείλει να συζητηθεί αυτοτελώς.