Θεσμική ευθύνη απέναντι σε μια προβληματική συμφωνία

Με σαφή πολιτική και θεσμική στάση, οι ευρωβουλευτές του ΠΑΣΟΚ Γιάννης Μανιάτης, Σάκης Αρναούτογλου και Νίκος Παπανδρέου υπερψήφισαν στη σημερινή συνεδρίαση της Ολομέλειας στο Στρασβούργο το ψήφισμα του Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για την προσφυγή στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ζητώντας επίσημη γνωμοδότηση για τη συμβατότητα της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και της ενδιάμεσης εμπορικής συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκή Ένωση και των χωρών της Mercosur με τις Ευρωπαϊκές Συνθήκες.

Το ψήφισμα εγκρίθηκε με 334 ψήφους υπέρ, 324 κατά και 11 αποχές, αποτυπώνοντας το βαθύ θεσμικό και πολιτικό ρήγμα που έχει προκαλέσει η συγκεκριμένη συμφωνία στο εσωτερικό της Ένωσης.

Θεσμικά ερωτήματα και δημοκρατικό έλλειμμα

Η στήριξη της προσφυγής στο Δικαστήριο δεν αποτελεί μια τυπική διαδικαστική επιλογή, αλλά πράξη θεσμικής ευθύνης και δημοκρατικής εγρήγορσης. Ο τεχνητός διαχωρισμός της συμφωνίας σε δύο νομικά κείμενα, επιλογή της Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τον σεβασμό των Συνθηκών, τον ρόλο των εθνικών κοινοβουλίων και τη θεσμική ισορροπία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Στην πράξη, η διαδικασία αυτή δημιουργεί τον κίνδυνο παράκαμψης της δημοκρατικής λογοδοσίας και περιορισμού του κοινοβουλευτικού ελέγχου σε αποφάσεις με μακροπρόθεσμες και μη αναστρέψιμες συνέπειες.

«Μηχανισμοί επανεξισορρόπησης» και απειλή για ευρωπαϊκές πολιτικές

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλούν οι διατάξεις της ενδιάμεσης εμπορικής συμφωνίας που εισάγουν μηχανισμό «επανεξισορρόπησης». Πρόκειται για ρυθμίσεις που ενδέχεται να λειτουργήσουν αποτρεπτικά στην άσκηση ευρωπαϊκών πολιτικών για:

• την προστασία του περιβάλλοντος

• τη δημόσια υγεία

• την ασφάλεια των τροφίμων

• τα εργασιακά δικαιώματα

Τέτοιου είδους πρόνοιες μπορούν να υπονομεύσουν στην πράξη την αρχή της προφύλαξης και την αυτονομία της ενωσιακής έννομης τάξης, μετατρέποντας την εμπορική πολιτική σε εργαλείο πίεσης ενάντια σε θεμελιώδεις ευρωπαϊκές επιλογές.

Αγρότες, τρόφιμα και αθέμιτος ανταγωνισμός

Παράλληλα, παραμένουν ανοιχτά κρίσιμα ζητήματα που αφορούν τις σοβαρές κανονιστικές αποκλίσεις στα πρότυπα παραγωγής τροφίμων, τους ελέγχους εισαγωγών και – κυρίως – την προστασία των Ευρωπαίων αγροτών και καταναλωτών.

Η Ευρώπη, όπως επισημαίνει το ΠΑΣΟΚ, δεν μπορεί να αποδέχεται εμπορικές συμφωνίες που μεταφέρουν το κόστος στους παραγωγούς, ενισχύουν τον αθέμιτο ανταγωνισμό και αποδυναμώνουν την τοπική αγροτική παραγωγή και τις κοινωνίες της υπαίθρου.

Υπενθυμίζεται ότι ήδη από την Ολομέλεια του Δεκεμβρίου, το ΠΑΣΟΚ είχε καταψηφίσει τους ανεπαρκείς μηχανισμούς που παρουσιάστηκαν ως «δήθεν προστασία» των αγροτών στο πλαίσιο της συμφωνίας ΕΕ–Mercosur.

Καθαρή πολιτική γραμμή

Η προσφυγή στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί, σύμφωνα με το ΠΑΣΟΚ, αναγκαίο θεσμικό βήμα για διαφάνεια, νομική σαφήνεια και ουσιαστικό πολιτικό έλεγχο, πριν ληφθούν αποφάσεις που θα δεσμεύσουν την Ευρώπη για δεκαετίες.

Το μήνυμα είναι σαφές:Το ΠΑΣΟΚ στηρίζει τις διεθνείς εμπορικές σχέσεις της Ευρώπης μόνο όταν αυτές είναι δίκαιες, ισορροπημένες και απολύτως συμβατές με τις ευρωπαϊκές αξίες, τη δημοκρατία, το περιβάλλον και την πραγματική παραγωγή , όχι με «λευκές επιταγές» και θεσμικές ακροβασίες.