Η αλήθεια που αποσιωπήθηκε: η αισχροκέρδεια έχει αφετηρία

Το βασικό πρόβλημα της κυβερνητικής ρητορικής δεν είναι τι λέει.
Είναι τι δεν λέει.Η βουλευτής μίλησε για πλαφόν στα πρατήρια και για έλεγχο σε βασικά προϊόντα. Δεν είπε όμως λέξη για το σημείο όπου πραγματικά διαμορφώνονται οι τιμές:Τα διυλιστήρια και την ενεργειακή αλυσίδα παραγωγής.

Εκεί όπου καταγράφονται διαχρονικά υψηλά περιθώρια κέρδους:

• δεν υπάρχει ουσιαστικός περιορισμός

• δεν υπάρχει διαφάνεια στον τρόπο τιμολόγησης

• δεν υπάρχει πραγματική πολιτική παρέμβαση

Με απλά λόγια: η κυβέρνηση επιλέγει να «ρυθμίσει» το τέλος της αλυσίδας, αφήνοντας ανεξέλεγκτη την αρχή της. Και αυτό δεν είναι αδυναμία. Είναι πολιτική επιλογή.

Μέτρα με ημερομηνία λήξης ή επικοινωνιακές ασκήσεις;Η θέσπιση ορίων κέρδους και προστίμων ακούγεται αυστηρή. Στην πράξη όμως:

• Οι ελεγκτικοί μηχανισμοί υπολειτουργούν ή εμφανίζονται καθυστερημένα

• Τα πρόστιμα συχνά δεν αποδίδουν ουσιαστικά αποτελέσματα

• Η αγορά έχει ήδη «προσαρμοστεί» ώστε να κινείται εντός των ορίων, χωρίς να μειώνει πραγματικά τις τιμές

Αυτό που προκύπτει είναι ένα γνώριμο μοτίβο:
μέτρα που ανακοινώνονται δυναμικά, αλλά δεν αλλάζουν την καθημερινότητα.

Και ο πολίτης δεν ζει από ανακοινώσεις. Ζει από το εισόδημά του – που συρρικνώνεται.

Η επίκληση της διεθνούς κρίσης ως πολιτικό άλλοθι

Η αναφορά στον πόλεμο στο Ιράν και στις διεθνείς ενεργειακές πιέσεις είναι απολύτως πραγματική. Κανείς δεν αμφισβητεί ότι οι γεωπολιτικές εξελίξεις επηρεάζουν τις τιμές.Όμως:

• Η ακρίβεια στην Ελλάδα δεν εμφανίστηκε τώρα

• Οι αυξήσεις σε τρόφιμα και ενέργεια είχαν ήδη εδραιωθεί τα προηγούμενα χρόνια

• Η αγοραστική δύναμη των πολιτών παραμένει από τις χαμηλότερες στην Ευρώπη

Επομένως, η επίκληση της διεθνούς κρίσης λειτουργεί περισσότερο ως άλλοθι πολιτικής αδράνειας, παρά ως πλήρης εξήγηση της κατάστασης.

Η απουσία πολιτικής σύγκρουσης με τα μεγάλα συμφέροντα

Το κρίσιμο ερώτημα είναι ένα:

 Υπάρχει πραγματική βούληση σύγκρουσης με τα καρτέλ και τα ισχυρά οικονομικά συμφέροντα;

Τα δεδομένα δείχνουν πως όχι.

• Δεν υπάρχει δομική παρέμβαση στην αγορά ενέργειας

• Δεν υπάρχει επανασχεδιασμός του τρόπου τιμολόγησης

• Δεν υπάρχει ουσιαστικός έλεγχος στα σημεία που παράγονται τα υπερκέρδη

Αντίθετα, η πολιτική περιορίζεται σε ελεγχόμενες παρεμβάσεις χαμηλού ρίσκου, που δεν θίγουν τους βασικούς παίκτες της αγοράς.

«Σταθερό τιμόνι» για ποιον;Η κυβέρνηση επιμένει στη ρητορική της «σταθερότητας».

Όμως η σταθερότητα δεν μετριέται με δηλώσεις. Μετριέται:

• στο ρεύμα που πληρώνει το νοικοκυριό

• στο καλάθι του σούπερ μάρκετ

• στο καύσιμο που γεμίζει το ρεζερβουάρ

Και εκεί, η εικόνα είναι σαφής:
η πίεση παραμένει, και σε πολλές περιπτώσεις εντείνεται.

Συμπέρασμα: πολιτική αφήγηση απέναντι σε κοινωνική πραγματικότητα

Η τοποθέτηση της Φωτεινή Αραμπατζή δεν ήταν μια ουσιαστική αποτύπωση της κατάστασης. Ήταν μια προσπάθεια να διατηρηθεί ένα αφήγημα ελέγχου και επάρκειας.

Η πραγματικότητα όμως είναι διαφορετική:

• Η αισχροκέρδεια δεν αντιμετωπίζεται στη ρίζα της

• Οι παρεμβάσεις είναι αποσπασματικές

• Η κοινωνία συνεχίζει να σηκώνει το βάρος

Και όσο η πολιτική αποφεύγει να συγκρουστεί με τα πραγματικά αίτια του προβλήματος, τόσο οι δηλώσεις περί «προστασίας του πολίτη» θα ηχούν όλο και πιο κενές.

Καθημερινός Παρατηρητής