ΣΗΜΕΙΑ ΑΙΧΜΗΣ
Η βία των ανηλίκων - Γράφει ο Κώστας Πασχάλης
Η καταφυγή σε ευχολόγια, αναθέματα και ηθικές παραινέσεις σαφώς και δεν έχει νόημα. Όταν ένα παιδί μεγαλώνει σε ένα κακοποιητικό περιβάλλον, όταν καθημερινά βιώνει τη βία ως κύρια έκφραση συμπεριφοράς αλλά και ως μέσο επιβίωσης, όταν τα μηνύματα που προσλαμβάνει από το γενικότερο κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον είναι η τοξικότητα, οι ύβρεις, οι απειλές και η αίσθηση της απόλυτης νομιμοποίησης του ισχυρού σε βάρος του αδυνάτου, όταν τα κοινωνικά δίκτυα με τα οποία και συμβιώνει την αναπαράγουν με τον χειρότερο τρόπο, είναι εύλογο να γίνει οργανικό κομμάτι της και κατά συνέπεια θέμα χρόνου είναι να την εκδηλώσει και με τη δική του στάση.
Η καταφυγή σε ευχολόγια, αναθέματα και ηθικές παραινέσεις σαφώς και δεν έχει νόημα. Όταν ένα παιδί μεγαλώνει σε ένα κακοποιητικό περιβάλλον, όταν καθημερινά βιώνει τη βία ως κύρια έκφραση συμπεριφοράς αλλά και ως μέσο επιβίωσης, όταν τα μηνύματα που προσλαμβάνει από το γενικότερο κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον είναι η τοξικότητα, οι ύβρεις, οι απειλές και η αίσθηση της απόλυτης νομιμοποίησης του ισχυρού σε βάρος του αδυνάτου, όταν τα κοινωνικά δίκτυα με τα οποία και συμβιώνει την αναπαράγουν με τον χειρότερο τρόπο, είναι εύλογο να γίνει οργανικό κομμάτι της και κατά συνέπεια θέμα χρόνου είναι να την εκδηλώσει και με τη δική του στάση.
Ένα ακόμη περιστατικό βίας, που είχε ως αποτέλεσμα τον θάνατο ενός δεκαεπτάχρονου στις Σέρρες, έρχεται να προστεθεί στον θλιβερό κατάλογο των νεκρών και κακοποιημένων νεαρών που καταγράφεται εδώ και χρόνια στην καθημερινή ειδησεογραφία.
Η βία στους ανήλικες (και όχι μόνον) τείνει να γίνει ενδημικό φαινόμενο, προσλαμβάνοντας επικίνδυνες διαστάσεις που έρχονται να καταδείξουν μία από τις πολλές παθογένειες που κατατρέχουν την ελληνική κοινωνία. Νέα παιδιά μεγαλωμένα τα περισσότερα σε ένα προβληματικό οικογενειακό περιβάλλον και μία αποσαθρωμένη κοινωνία που δεν τους δίνει όραμα, βεβαιότητες και προοπτικές αναζητούν στη βία τη δική τους ταυτότητα, την ατομική τους επιβεβαίωση, την επιβεβαίωση, εντέλει, της ύπαρξής τους. Αυτό που μέχρι πριν από καιρό το βλέπαμε σχεδόν αποκλειστικά στην οπαδική βία τώρα τείνει να προσλάβει διαστάσεις επιδημίας που «σαρώνει» ευρύτερα κοινωνικά σύνολα. Η εικόνα των ανήλικων νεαρών που συγκροτημένοι σε ομάδες με κοινά ενδυματολογικά χαρακτηριστικά (μαύρα ρούχα, ως πλασματική ένδειξη αντίδρασης και αντίστασης), κοινή γλώσσα επικοινωνίας και στερεότυπες κινήσεις και χειρονομίες, περιφέρονται στην πόλη προκαλώντας αντίστοιχες ομάδες, παραπέμπει σε εικόνες συμμοριών που διεκδικούν το ζωτικό τους χώρο.
Η καταφυγή σε ευχολόγια, αναθέματα και ηθικές παραινέσεις σαφώς και δεν έχει νόημα. Όταν ένα παιδί μεγαλώνει σε ένα κακοποιητικό περιβάλλον, όταν καθημερινά βιώνει τη βία ως κύρια έκφραση συμπεριφοράς αλλά και ως μέσο επιβίωσης, όταν τα μηνύματα που προσλαμβάνει από το γενικότερο κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον είναι η τοξικότητα, οι ύβρεις, οι απειλές και η αίσθηση της απόλυτης νομιμοποίησης του ισχυρού σε βάρος του αδυνάτου, όταν τα κοινωνικά δίκτυα με τα οποία και συμβιώνει την αναπαράγουν με τον χειρότερο τρόπο, είναι εύλογο να γίνει οργανικό κομμάτι της και κατά συνέπεια θέμα χρόνου είναι να την εκδηλώσει και με τη δική του στάση.
Λύσεις εύκολες και απλές δεν υπάρχουν. Πέραν της ουσιαστικής ενίσχυσης των κοινωνικών δομών και όποιων άλλων υποστηρικτικών υπηρεσιών, που κρίνονται ως αναγκαίες για την έγκαιρη πρόληψη και αντιμετώπιση ενδοοικογενειακών ή δημόσιων παραβατικών και βίαιων συμπεριφορών, πρέπει να συνειδητοποιήσουμε πως το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι η αποσάθρωση των κοινωνικών δομών και κατά συνέπεια η διάλυση των όποιων συνδετικών ιστών τις συγκροτούσαν. Η επανασύνδεση αυτών των ιστών είναι βέβαιο πως απαιτεί μία άλλη πολιτική θεώρηση, αλλά πρωτίστως απαιτεί συνειδητοποίηση της προσωπικής ευθύνης και ενεργό συμμετοχή στο κοινωνικό γίγνεσθαι.
Η βία στους ανήλικες (και όχι μόνον) τείνει να γίνει ενδημικό φαινόμενο, προσλαμβάνοντας επικίνδυνες διαστάσεις που έρχονται να καταδείξουν μία από τις πολλές παθογένειες που κατατρέχουν την ελληνική κοινωνία. Νέα παιδιά μεγαλωμένα τα περισσότερα σε ένα προβληματικό οικογενειακό περιβάλλον και μία αποσαθρωμένη κοινωνία που δεν τους δίνει όραμα, βεβαιότητες και προοπτικές αναζητούν στη βία τη δική τους ταυτότητα, την ατομική τους επιβεβαίωση, την επιβεβαίωση, εντέλει, της ύπαρξής τους. Αυτό που μέχρι πριν από καιρό το βλέπαμε σχεδόν αποκλειστικά στην οπαδική βία τώρα τείνει να προσλάβει διαστάσεις επιδημίας που «σαρώνει» ευρύτερα κοινωνικά σύνολα. Η εικόνα των ανήλικων νεαρών που συγκροτημένοι σε ομάδες με κοινά ενδυματολογικά χαρακτηριστικά (μαύρα ρούχα, ως πλασματική ένδειξη αντίδρασης και αντίστασης), κοινή γλώσσα επικοινωνίας και στερεότυπες κινήσεις και χειρονομίες, περιφέρονται στην πόλη προκαλώντας αντίστοιχες ομάδες, παραπέμπει σε εικόνες συμμοριών που διεκδικούν το ζωτικό τους χώρο.
Η καταφυγή σε ευχολόγια, αναθέματα και ηθικές παραινέσεις σαφώς και δεν έχει νόημα. Όταν ένα παιδί μεγαλώνει σε ένα κακοποιητικό περιβάλλον, όταν καθημερινά βιώνει τη βία ως κύρια έκφραση συμπεριφοράς αλλά και ως μέσο επιβίωσης, όταν τα μηνύματα που προσλαμβάνει από το γενικότερο κοινωνικό και πολιτικό περιβάλλον είναι η τοξικότητα, οι ύβρεις, οι απειλές και η αίσθηση της απόλυτης νομιμοποίησης του ισχυρού σε βάρος του αδυνάτου, όταν τα κοινωνικά δίκτυα με τα οποία και συμβιώνει την αναπαράγουν με τον χειρότερο τρόπο, είναι εύλογο να γίνει οργανικό κομμάτι της και κατά συνέπεια θέμα χρόνου είναι να την εκδηλώσει και με τη δική του στάση.
Λύσεις εύκολες και απλές δεν υπάρχουν. Πέραν της ουσιαστικής ενίσχυσης των κοινωνικών δομών και όποιων άλλων υποστηρικτικών υπηρεσιών, που κρίνονται ως αναγκαίες για την έγκαιρη πρόληψη και αντιμετώπιση ενδοοικογενειακών ή δημόσιων παραβατικών και βίαιων συμπεριφορών, πρέπει να συνειδητοποιήσουμε πως το μεγαλύτερο πρόβλημα είναι η αποσάθρωση των κοινωνικών δομών και κατά συνέπεια η διάλυση των όποιων συνδετικών ιστών τις συγκροτούσαν. Η επανασύνδεση αυτών των ιστών είναι βέβαιο πως απαιτεί μία άλλη πολιτική θεώρηση, αλλά πρωτίστως απαιτεί συνειδητοποίηση της προσωπικής ευθύνης και ενεργό συμμετοχή στο κοινωνικό γίγνεσθαι.
#SerresParatiritis
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
