Σέρρες: Φρουρός αιώνων η ιερά μονή Τιμίου Προδρόμου στο Μενοίκιο όρος
Το μοναστήρι ίδρυσε το μοναστήρι το 1270 ο ο Σερραίος αγιορείτης μοναχός, ερημίτης και μετέπειτα επίσκοπος Άγιος Ιωαννίκιος
Το μοναστήρι ίδρυσε το μοναστήρι το 1270 ο ο Σερραίος αγιορείτης μοναχός, ερημίτης και μετέπειτα επίσκοπος Άγιος Ιωαννίκιος
Ένα από τα σημαντικότερα ορθόδοξα προσκυνήματα της Μακεδονίας και της Ευρώπης, κρυμμένο ανάμεσα στα πυκνά δάση και τις απόκρημνες πλαγιές του Μενοικίου όρους, μόλις 12 χλμ βορειοανατολικά της πόλης των Σερρών, η ιερά μονή Τιμίου Προδρόμου στέκεται σαν φρουρός αιώνων. Από το πρώτο βήμα στα πέτρινα μονοπάτια της, η αίσθηση ηρεμίας και ιστορικού μεγαλείου πλημμυρίζει τον επισκέπτη και κάθε 29 Αυγούστου χιλιάδες πιστοί κατακλύζουν το μοναδικής αρχιτεκτονικής μοναστικό συγκρότημα για την εορτή της Αποτομής της Κεφαλής του Τιμίου Προδρόμου.
Ο πρώτος κτήτορας της μονής ήταν ο Σερραίος αγιορείτης μοναχός, ερημίτης και μετέπειτα επίσκοπος Άγιος Ιωαννίκιος, που ίδρυσε το μοναστήρι το 1270.
Το 1300, ο ανιψιός και διάδοχός του Άγιος Ιωακείμ, ανέλαβε την ανέγερση του Καθολικού, της Τράπεζας και των ψηλών τειχών γύρω από τη μονή. Χάρη στη σπάνια πολιτική διορατικότητα, προείδε τον κίνδυνο από την πιθανή επέκταση των Οθωμανών στη Μακεδονία και φρόντισε να εξασφαλίσει φιρμάνι το 1372, που προστάτευε τη μονή από τις αυθαιρεσίες των Τούρκων.
Από το 1457 έως το 1462, στη μονή μόνασε ο πρώτος Πατριάρχης μετά την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, Γεννάδιος Σχολάριος. Έζησε εκεί μέχρι τον θάνατό του και τάφηκε κοντά στους τάφους των δύο κτητόρων. Το 1854 έγινε η ανακομιδή των λειψάνων του, τα οποία φυλάσσονται μέχρι σήμερα σε ειδική λάρνακα, αποτελώντας πόλο προσκύνησης για πιστούς και μελετητές της ιστορίας.
Ανεκτίμητης ιστορικής αξίας τοιχογραφίες
Το Καθολικό αποτελεί μνημείο βυζαντινής αγιογραφίας. Οι τοιχογραφίες του αποδίδονται στον Μακεδόνα αγιογράφο Μ. Πανσέληνο και οι παλαιότερες έγιναν κατά την ηγουμενία του Ιωακείμ. Χαρακτηρίζονται για την εκφραστικότητα, τον ρεαλισμό και την παθητικότητα, μαρτυρώντας την πνευματικότητα και την τεχνική δεξιοτεχνία της εποχής. Το ξυλόγλυπτο τέμπλο του 1804 φιλοξενεί δεξιά και αριστερά τις εικόνες του Χριστού Παντοκράτορα και της Παναγίας Οδηγήτριας, που προέρχονται από το αρχικό τέμπλο και μαζί με το πρώτο στρώμα τοιχογραφιών της Ενάτης αντιπροσωπεύουν την ακμή της τέχνης των Παλαιολόγων.
«Στο μακραίωνο βίο της, η μονή γνώρισε περιόδους πνευματικής, καλλιτεχνικής και οικονομικής ανάπτυξης, αλλά και περιόδους ύφεσης, διατηρώντας πάντα στενές σχέσεις με την πόλη των Σερρών», τόνισε, μιλώντας στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, η Έφορος Αρχαιοτήτων Καβάλας Σταυρούλα Δαδάκη, που πριν από μερικά χρόνια είχε αναλάβει το μεγάλο και δύσκολο έργο της αποκατάσταση των αγιογραφιών.
«Οι σωζόμενες τοιχογραφίες, εικόνες, εκκλησιαστικά κειμήλια, τα χειρόγραφα και τα αντικείμενα της μικροτεχνίας», συνεχίζει η κ. Δαδάκη, «δίδουν μια πλήρη εικόνα της καλλιτεχνικής και πνευματικής ακτινοβολίας που γνώρισε από την ίδρυσή της έως σήμερα και την καθιστούν ένα ζωντανό μουσείο της Βυζαντινής και Μεταβυζαντινής τέχνης»
.
(Φωτ.: ΑΠΕ-ΜΠΕ)
