ΤΟΠΙΚΑ

Σέρρες: Κομβικός σταθμός της σιδηροδρομικής γραμμής Αλεξανδρούπολης – Θεσσαλονίκης (1896)

Στις αρχές του 20ού αιώνα, όταν το τρένο σφύριζε βαριά μέσα στις πεδιάδες της Μακεδονίας και οι ράγες ένωναν πόλεις, ανθρώπους και εποχές, ο σιδηροδρομικός σταθμός των Σερρών δεν ήταν απλώς ένα σημείο διέλευσης.

Στις αρχές του 20ού αιώνα, όταν το τρένο σφύριζε βαριά μέσα στις πεδιάδες της Μακεδονίας και οι ράγες ένωναν πόλεις, ανθρώπους και εποχές, ο σιδηροδρομικός σταθμός των Σερρών δεν ήταν απλώς ένα σημείο διέλευσης.

 Ήταν μνήμη, προσμονή και ιστορία. Από εδώ πέρασαν εμπορεύματα, στρατεύματα, ταξιδιώτες, αλλά και οι μεγάλες ανατροπές της περιοχής.

Κατά τα δύσκολα χρόνια της βουλγαρικής κατοχής, ο σιδηροδρομικός σταθμός των Σερρών αποτέλεσε στρατηγικό στόχο και περιήλθε στον έλεγχο των βουλγαρικών δυνάμεων, χάνοντας τον πολιτικό του χαρακτήρα και μετατρεπόμενος σε εργαλείο πολεμικής εκμετάλλευσης. Οι ράγες που άλλοτε έφερναν ζωή και ανάπτυξη, χρησιμοποιήθηκαν τότε για τη μεταφορά στρατευμάτων και εφοδίων, αφήνοντας βαθύ αποτύπωμα στη συλλογική μνήμη της πόλης.

Μέσα σε αυτό το ιστορικό πλαίσιο, η σιδηροδρομική γραμμή Αλεξανδρούπολης – Θεσσαλονίκης του 1896 αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τις Σέρρες, καθώς δεν υπήρξε μόνο μέσο προόδου, αλλά και σιωπηλός μάρτυρας των πιο σκοτεινών και των πιο ελπιδοφόρων στιγμών της νεότερης ιστορίας τους.

Η σιδηροδρομική γραμμή Αλεξανδρούπολης – Θεσσαλονίκης, μήκους 510 χιλιομέτρων, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα έργα υποδομής των τελευταίων χρόνων του 19ου αιώνα και την πρώτη ουσιαστική σιδηροδρομική σύνδεση της περιοχής.

Η γραμμή, που ολοκληρώθηκε και τέθηκε σε λειτουργία το 1896, είχε κυρίως στρατιωτικό και γεωπολιτικό χαρακτήρα, καθώς σχεδιάστηκε για να συνδέσει τις επαρχίες της Ανατολικής Ρωμυλίας με την Κωνσταντινούπολη και τη Μακεδονία. Παράλληλα, εξασφάλιζε τη δυνατότητα ταχείας μεταφοράς στρατευμάτων από την Κωνσταντινούπολη και την Ανατολία προς τη Θεσσαλονίκη, μέσω της σύνδεσης Αλεξανδρούπολης – Αδριανούπολης.

Ιδιαίτερη σημασία είχε ο σταθμός των Σερρών, ο οποίος εξελίχθηκε σε κομβικό σημείο της γραμμής, ενισχύοντας τον ρόλο της πόλης ως συγκοινωνιακού και εμπορικού κέντρου της Κεντρικής Μακεδονίας. Μέσω των Σερρών, η σιδηροδρομική σύνδεση συνέβαλε καθοριστικά στην οικονομική ανάπτυξη και τη στρατηγική σημασία της περιοχής.

Η ΔΙΑΔΡΟΜΗ 

Η διαδρομή της γραμμής ξεκινούσε από τον σταθμό Φερετζίκ (Αλεξανδρούπολη) και διέσχιζε την Κομοτηνή, την Ξάνθη, τη Δράμα, τις Σέρρες αλλά και όλα τα ορεινά χωριά στο Σιδηρόκαστρο, καταλήγοντας στη Θεσσαλονίκη μέσω Δοϊράνης. Από εκεί, άλλη γραμμή συνέδεε τη Θεσσαλονίκη με το Μοναστήρι.

Η παραχώρηση του έργου δόθηκε το 1892 στον Γάλλο τραπεζίτη Rene Baudouy, με έδρα την Κωνσταντινούπολη, έναντι 1.500 φράγκων. Οι εργασίες κατασκευής ξεκίνησαν το 1893 και ολοκληρώθηκαν τρία χρόνια αργότερα, σηματοδοτώντας μια νέα εποχή για τις μεταφορές και την ανάπτυξη της ευρύτερης περιοχής.

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΔΙΑΜΑΝΤΩ ΦΡΑΓΓΕΔΑΚΗ