Καύσωνας: Γιατί οι γυναίκες είναι πιο ευάλωτες στις ακραίες θερμοκρασίες
Ορμονικές μεταβολές, εγκυμοσύνη, εμμηνόπαυση και καρδιαγγειακή επιβάρυνση αυξάνουν τον κίνδυνο θερμικής καταπόνησης
Ορμονικές μεταβολές, εγκυμοσύνη, εμμηνόπαυση και καρδιαγγειακή επιβάρυνση αυξάνουν τον κίνδυνο θερμικής καταπόνησης
Ο καύσωνας αποτελεί σοβαρή απειλή για τη δημόσια υγεία, όμως οι ειδικοί επισημαίνουν ότι ορισμένες ομάδες του πληθυσμού εμφανίζουν αυξημένη ευαλωτότητα στις ακραίες θερμοκρασίες. Μεταξύ αυτών βρίσκονται πολλές γυναίκες, καθώς οι φυσιολογικές ορμονικές μεταβολές, αλλά και ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της γυναικείας φυσιολογίας, δυσκολεύουν τη θερμορρύθμιση του οργανισμού.
Όπως επισημαίνουν επιστήμονες της γυναικείας υγείας και της δημόσιας υγείας, οι γυναίκες συχνά καταπονούνται περισσότερο κατά τη διάρκεια ενός έντονου καύσωνα, ιδιαίτερα όταν βρίσκονται σε περίοδο εγκυμοσύνης, περιεμμηνόπαυσης ή εμμηνόπαυσης, αλλά και κατά τη διάρκεια της εμμήνου ρύσεως.
Η θερμορρύθμιση λειτουργεί διαφορετικά
Μελέτες δείχνουν ότι οι γυναίκες παράγουν κατά μέσο όρο λιγότερο ιδρώτα και αρχίζουν να ιδρώνουν όταν η θερμοκρασία του σώματος έχει ήδη αυξηθεί περισσότερο σε σχέση με τους άνδρες. Αυτό σημαίνει ότι αποβάλλουν πιο αργά τη συσσωρευμένη θερμότητα και είναι πιθανό να μην αντιληφθούν εγκαίρως ότι ο οργανισμός τους καταπονείται.
Παράλληλα, παρουσιάζουν κατά μέσο όρο υψηλότερο ποσοστό σωματικού λίπους, το οποίο λειτουργεί ως θερμομονωτικό στρώμα, δυσκολεύοντας ακόμη περισσότερο την αποβολή της θερμότητας.
Οι ορμόνες παίζουν καθοριστικό ρόλο
Τα επίπεδα των οιστρογόνων και της προγεστερόνης μεταβάλλονται φυσιολογικά στη διάρκεια της ζωής μιας γυναίκας. Οι μεταβολές αυτές επηρεάζουν άμεσα το κέντρο θερμορρύθμισης του οργανισμού.
Η έμμηνος ρύση, η εγκυμοσύνη, ο θηλασμός, η περιεμμηνόπαυση και η εμμηνόπαυση αποτελούν περιόδους κατά τις οποίες το σώμα δυσκολεύεται περισσότερο να διατηρήσει σταθερή θερμοκρασία, ιδιαίτερα όταν επικρατούν υψηλές θερμοκρασίες περιβάλλοντος.
Η περίοδος γίνεται ακόμη πιο δύσκολη
Κατά τη διάρκεια της εμμήνου ρύσεως πολλές γυναίκες εμφανίζουν εντονότερη κόπωση, πονοκεφάλους, ζάλη, αίσθημα λιποθυμίας και δυσκολία συγκέντρωσης όταν επικρατεί καύσωνας.
Η απώλεια αίματος συνεπάγεται και απώλεια σιδήρου, γεγονός που μειώνει την ικανότητα μεταφοράς οξυγόνου στους ιστούς και αυξάνει την επιβάρυνση της καρδιάς, ιδιαίτερα σε γυναίκες με έντονη περίοδο.
Εμμηνόπαυση και εξάψεις
Η μείωση των οιστρογόνων κατά την περιεμμηνόπαυση και την εμμηνόπαυση προκαλεί συχνότερες και εντονότερες εξάψεις και νυχτερινές εφιδρώσεις.
Οι υψηλές θερμοκρασίες του περιβάλλοντος ενισχύουν τα συμπτώματα αυτά, επηρεάζοντας σημαντικά την ποιότητα ζωής, τον ύπνο και τη συνολική φυσική κατάσταση των γυναικών.
Αυξημένη προσοχή στην εγκυμοσύνη
Η εγκυμοσύνη αυξάνει τον μεταβολισμό, την παραγωγή θερμότητας και τις ανάγκες του οργανισμού σε υγρά. Παράλληλα, το καρδιαγγειακό σύστημα εργάζεται εντονότερα ώστε να καλύψει τις ανάγκες τόσο της μητέρας όσο και του εμβρύου.
Για τον λόγο αυτό, οι έγκυες θεωρούνται ομάδα υψηλότερου κινδύνου για θερμική εξάντληση και αφυδάτωση, ενώ ορισμένες επιστημονικές μελέτες συνδέουν την παρατεταμένη έκθεση σε υψηλές θερμοκρασίες με αυξημένη πιθανότητα επιπλοκών της κύησης.
Ρόλο παίζουν και κοινωνικοί παράγοντες
Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η μεγαλύτερη ευαλωτότητα των γυναικών δεν εξηγείται αποκλειστικά από τη βιολογία.
Η μεγαλύτερη ηλικία, οι χρόνιες παθήσεις, η λήψη ορισμένων φαρμάκων, αλλά και κοινωνικοί παράγοντες, όπως η φροντίδα παιδιών ή ηλικιωμένων και οι οικονομικές δυσκολίες πρόσβασης σε κλιματιζόμενους χώρους, μπορούν να αυξήσουν περαιτέρω τον κίνδυνο θερμικής καταπόνησης.
Πότε απαιτείται άμεση προσοχή
Τα συνηθέστερα συμπτώματα θερμικής εξάντλησης είναι:
- έντονη κόπωση
- ζάλη
- πονοκέφαλος
- ναυτία
- αίσθημα λιποθυμίας
- ταχυκαρδία
- αφυδάτωση
- μυϊκές κράμπες
Εάν εμφανιστεί σύγχυση, απώλεια αισθήσεων ή πολύ υψηλή θερμοκρασία σώματος, υπάρχει κίνδυνος θερμοπληξίας και απαιτείται άμεση ιατρική βοήθεια.
Οι βασικές οδηγίες προστασίας
Οι ειδικοί συνιστούν:
- συχνή κατανάλωση νερού, ακόμη και χωρίς αίσθημα δίψας,
- παραμονή σε δροσερούς ή κλιματιζόμενους χώρους,
- ελαφριά και ανοιχτόχρωμα ρούχα,
- αποφυγή έντονης σωματικής δραστηριότητας τις μεσημβρινές ώρες,
- ιδιαίτερη προσοχή σε εγκύους, ηλικιωμένες και γυναίκες με χρόνια νοσήματα.
Οι επιστήμονες υπογραμμίζουν ότι, καθώς τα ακραία κύματα ζέστης γίνονται ολοένα συχνότερα λόγω της κλιματικής αλλαγής, απαιτείται καλύτερη ενημέρωση και στοχευμένη προστασία των ευάλωτων ομάδων. Αν και η έρευνα συνεχίζεται για να αποσαφηνιστεί ο βαθμός κινδύνου ανά φύλο, είναι σαφές ότι πολλές γυναίκες αντιμετωπίζουν ιδιαίτερες προκλήσεις απέναντι στις ακραίες θερμοκρασίες και χρειάζονται αυξημένη προσοχή κατά τη διάρκεια των καυσώνων.
πηγή: in.gr
