Οι πρόσφατες δηλώσεις του Αντιδημάρχου Διοικητικών Υπηρεσιών του Δήμου Σερρών, Νίκου Κουφοτόλη, σχετικά με το μέλλον του κολυμβητηρίου της Κοιλάδας Αγίων Αναργύρων, δεν αποτελούν απλώς μια ακόμη τοποθέτηση για ένα ζήτημα υποδομών. Αποτελούν μια πολιτική δήλωση με ιδιαίτερο βάρος, καθώς αποτυπώνουν μια συγκεκριμένη αντίληψη για το πώς αντιλαμβάνεται η δημοτική αρχή την ανάπτυξη, τη διαχείριση της δημόσιας περιουσίας και τελικά το μέλλον της πόλης.

«Οι Σέρρες δεν μπορούν να συντηρήσουν τρία κολυμβητήρια», δήλωσε ο αντιδήμαρχος, εκφράζοντας παράλληλα την άποψη ότι το ιστορικό κολυμβητήριο της Κοιλάδας θα μπορούσε να μετατραπεί σε χώρο πολλαπλών χρήσεων.

Η δήλωση αυτή γεννά αμέσως ένα θεμελιώδες ερώτημα:

Πρόκειται για επίσημη θέση της δημοτικής αρχής Μητλιάγκα ή για προσωπική άποψη του αντιδημάρχου;

Γιατί αν πρόκειται για στρατηγική επιλογή του Δήμου Σερρών, τότε οι πολίτες δικαιούνται να πληροφορηθούν επισήμως τα δεδομένα, τις μελέτες, τα οικονομικά στοιχεία και τις εναλλακτικές λύσεις που εξετάστηκαν πριν οδηγηθεί η διοίκηση σε ένα τόσο σοβαρό συμπέρασμα.

Αντί αυτού, η πόλη πληροφορείται μέσα από μια διαδικτυακή συζήτηση ότι μια από τις σημαντικότερες αθλητικές εγκαταστάσεις των Σερρών ίσως έχει ήδη καταδικαστεί στη συνείδηση της διοίκησης.

Και εδώ ακριβώς αρχίζει το πρόβλημα.

Γιατί οι κοινωνίες δεν προοδεύουν όταν οι διοικήσεις τους αναζητούν λόγους για να εγκαταλείψουν υποδομές. Προοδεύουν όταν αναζητούν τρόπους για να τις διασώσουν, να τις αναβαθμίσουν και να τις αξιοποιήσουν.

Το κολυμβητήριο της Κοιλάδας δεν είναι ένα εγκαταλελειμμένο οικόπεδο. Δεν είναι ένας αχρησιμοποίητος χώρος χωρίς ιστορία. Είναι μια εγκατάσταση που συνδέθηκε με γενιές Σερραίων αθλητών, με σχολεία, με συλλόγους, με ανθρώπους που έμαθαν να αγαπούν τον αθλητισμό μέσα από αυτή.

Ασφαλώς και υπάρχουν προβλήματα.

Ασφαλώς και υπάρχουν σοβαρές φθορές.

Ασφαλώς και η εγκατάσταση χρειάζεται μεγάλες παρεμβάσεις.

Όμως τα προβλήματα αυτά δεν προέκυψαν ξαφνικά. Είναι αποτέλεσμα πολυετούς εγκατάλειψης, διαχρονικών αδυναμιών και πολιτικών επιλογών πολλών διοικήσεων.

Και ακριβώς γι’ αυτό προκαλεί εντύπωση η ευκολία με την οποία κάποιοι φαίνεται να συζητούν πλέον όχι πώς θα σωθεί το κολυμβητήριο, αλλά πώς θα αλλάξει χρήση.

Διότι η αυτοδιοίκηση  δεν υπάρχει για να διαχειρίζεται τα αδιέξοδα που η ίδια δημιούργησε.

Υπάρχει για να τα ξεπερνά.

Και εδώ αναδεικνύεται μια βαθύτερη παθογένεια της αυτοδιοίκησης.

Η αντίληψη ότι πολιτικά αναγκαίο είναι μόνο εκείνο που μπορεί να κάνει ή επιθυμεί να κάνει η εκάστοτε δημοτική αρχή  και όχι αυτό που πραγματικά απαιτούν οι ανάγκες της κοινωνίας.

Με άλλα λόγια, η Δημοτική αρχή  προσαρμόζει τις ανάγκες της πόλης στις δυνατότητες της διοίκησης, αντί να προσαρμόζει τη δράση της διοίκησης στις ανάγκες της πόλης.

Έτσι όμως αλλοιώνεται ο ίδιος ο πυρήνας της πολιτικής.

Γιατί κριτήριο της πολιτικής δράσης δεν μπορεί να είναι τι βολεύει μια διοίκηση, ούτε τι θεωρεί εύκολο ή διαχειρίσιμο ένας αιρετός.

Κριτήριο οφείλουν να είναι τα προβλήματα που καλείται να επιλύσει η πολιτική.

Όταν λοιπόν η συζήτηση ξεκινά από το «δεν μπορούμε», πριν καν εξεταστεί σοβαρά το «πώς μπορούμε», τότε η πολιτική παύει να είναι εργαλείο προόδου και μετατρέπεται σε διαχείριση παραίτησης.

Η λογική ότι «οι Σέρρες δεν μπορούν να συντηρήσουν τρία κολυμβητήρια» ακούγεται ίσως ρεαλιστική σε πρώτη ανάγνωση. Στην πραγματικότητα όμως αποτελεί μια παραδοχή αδυναμίας.

Και η αδυναμία δεν είναι ποτέ αναπτυξιακή στρατηγική.

Διότι αν αποδεχτούμε ότι οι Σέρρες δεν μπορούν να διατηρήσουν τρεις αθλητικές εγκαταστάσεις, τότε αύριο κάποιος θα υποστηρίξει ότι δεν μπορούν να συντηρήσουν πολιτιστικά κέντρα, δημοτικά κτίρια ή άλλες δημόσιες υποδομές.

Πρόκειται για μια επικίνδυνη λογική συρρίκνωσης των φιλοδοξιών μιας ολόκληρης πόλης.

Και το ερώτημα γίνεται ακόμη πιο επίκαιρο αν αναλογιστεί κανείς ότι μόλις πριν από λίγες ημέρες η δημοτική αρχή πανηγύριζε για την υπογραφή της σύμβασης του νέου κολυμβητηρίου στην Ομόνοια.

Ορθώς πανηγύριζε.

Πρόκειται για ένα σημαντικό έργο που η πόλη έχει ανάγκη.

Αλλά η δημιουργία μιας νέας υποδομής δεν μπορεί να σημαίνει την εγκατάλειψη μιας άλλης.

Η ανάπτυξη δεν λειτουργεί με συμψηφισμούς.

Δεν είναι πρόοδος να χτίζεις κάτι και ταυτόχρονα να παραιτείσαι από κάτι άλλο.

Είναι απλώς μετατόπιση του προβλήματος.

Και οι πολίτες έχουν κάθε λόγο να ανησυχούν όταν διαπιστώνουν ότι πριν ακόμη παρουσιαστεί ένα ολοκληρωμένο σχέδιο αξιοποίησης ή αποκατάστασης, αρχίζει να διαμορφώνεται κλίμα αποδοχής της εγκατάλειψης.

Οι Σερραίοι δικαιούνται απαντήσεις.

Δικαιούνται να γνωρίζουν αν υπάρχει μελέτη που αποδεικνύει ότι η αποκατάσταση της Κοιλάδας είναι αδύνατη.

Δικαιούνται να γνωρίζουν ποιες χρηματοδοτικές δυνατότητες διερευνήθηκαν.

Δικαιούνται να γνωρίζουν αν έχουν εξαντληθεί όλα τα περιθώρια πριν μπει οριστικά λουκέτο στις φιλοδοξίες μιας ιστορικής αθλητικής εγκατάστασης.

Γιατί στο τέλος της ημέρας, οι βολικές λύσεις συνήθως αποδεικνύονται οι πιο ακριβές.

Είναι οι «λύσεις – μη λύσεις» που διευκολύνουν προσωρινά μια διοίκηση, αλλά στο πέρασμα του χρόνου εκδικούνται την κοινωνία που τις αποδέχθηκε.

Είναι οι επιλογές που μειώνουν τις δυνατότητες μιας πόλης αντί να τις διευρύνουν.

Είναι οι αποφάσεις που παρουσιάζονται ως ρεαλισμός, ενώ στην πραγματικότητα κρύβουν έλλειψη τόλμης, διεκδίκησης και οράματος.

Και ίσως τελικά εκεί να βρίσκεται η ουσία της συζήτησης.

Όχι στο αν η Κοιλάδα μπορεί να λειτουργήσει σήμερα.

Αλλά στο αν υπάρχει η πολιτική βούληση να διεκδικηθεί η λειτουργία της αύριο.

Γιατί οι πόλεις που προοδεύουν δεν είναι εκείνες που συμβιβάζονται με όσα έχουν.

Είναι εκείνες που αγωνίζονται για όσα χρειάζονται.

Και όταν η Δημοτική αρχή  αρχίζει να θεωρεί αδύνατο ό,τι δεν θέλει ή δεν μπορεί να διεκδικήσει, τότε επιβεβαιώνεται η παλιά λαϊκή σοφία:

Όσα δεν φτάνει η αλεπού, τα κάνει κρεμαστάρια.

Μόνο που στην προκειμένη περίπτωση δεν μιλάμε για σταφύλια.

Μιλάμε για το μέλλον των δημόσιων υποδομών των Σερρών. Μιλάμε για το δικαίωμα μιας πόλης να απαιτεί περισσότερα και όχι να συνηθίζει στα λιγότερα. Μιλάμε για το αν η πολιτική θα συνεχίσει να υπηρετεί τις ανάγκες της κοινωνίας ή θα περιοριστεί στη διαχείριση των δικών της αδυναμιών.

Πασχάλης Θ. Τόσιος
Καθημερινός Παρατηρητής
serresparatiritis.gr