Πρωτοσέλιδο

Οι προσφυγομάχοι του τότε κι οι προσφυγομάχοι του σήμερα

Αύξηση μεγέθους γραμματων Μείωση μεγέθους γραμματων Επαναφορά μεγέθους γραμματωνprint

Το έχετε ακούσει. Το λένε υπερασπιζόμενοι το ομόδοξο και το ομοεθνές των τότε προσφύγων και των τότε ντόπιων. Το επιχείρημα το ακούμε σήμερα, το διαβάζουμε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για τη «λαίλαπα», την «εισβολή», τους «βρωμιάρηδες». «Άλλο οι Μικρασιάτες πρόσφυγες, άλλο οι σημερινοί. Τότε ήρθαν στη χώρα μας Έλληνες και χριστιανοί ορθόδοξοι».

Κι όμως, οι ομοεθνείς και ομόδοξοι πρόσφυγες από τα παράλια της Μικράς Ασίας, πριν από 98 χρόνια αντιμετωπίσθηκαν με την ίδια εχθρότητα από όσους τάσσονταν και τότε υπέρ «καθαρού» Ελληνικού έθνους.

Πριν μέρες έγινε γνωστή η απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου των Σερρών με την οποία εκφραζόταν «η κάθετη αντίρρηση του σε κάθε απόφαση εγκατάστασης επιπλέον προσφύγων και μεταναστών στον Δήμο Σερρών». Κάποιοι την πρόβαλαν, ως πρότυπο στάσης. Πλην όμως δεν ήταν η πρώτη φορά που μια τέτοια στάση εκφράζονταν.

Διαβάζουμε τον εκ Θεσσαλονίκη ανταποκριτής της αθηναϊκής εφημερίδας ΣΚΡΙΠ στις 7/11/1924:

«Ο εντόπιος πληθυσμός του Κιούπκιοϊ της περιφέρειας Παγγαίου διατελεί εν εξεγέρσει συνεπεία εγκαταστάσεως εκατόν είκοσιν οικογενειών προσφύγων εις τα κτήματα εντοπίων ολίγον εντεύθεν της Τσεριπλιάνης. Η εχθρότης αύτη των εντοπίων προς τους πρόσφυγας εξεδηλώθη χθες κατά τρόπον λυπηρότατον. Την πρωίαν της χθες αι 120 οικογένειαι προσφύγων, αι μένουσαι υπό σκηνάς, ευρέθησαν περικυκλωμένοι υπό ομάδος του λαού του Κιούπκιοϊ. Οι πολιορκηταί ένοπλοι επετέθησαν, επηκολούθησε δε αιματηρά συμπλοκή εντοπίων και προσφύγων. Οι εντόπιοι διεσκορπίσισαν τους πρόσφυγας και έκαυσαν τα σκηνάς των. Υπάρχουν πεντήκοντα περίπου τραυματίαι και εννέα νεκροί πρόσφυγες άπαντες»

Το Κιούπκιοϊ είναι η σημερινή Πρώτη Σερρών, η γενέτειρα της οικογένειας Καραμανλή. Είχαν περάσει λίγο περισσότερα από δέκα χρόνια από την διάλυση της οθωμανικής αυτοκρατορίας και την ένωση της περιοχής με το ελληνικό κράτος. Κι όμως οι «εντόπιοι» δεν ήθελαν επ’ ουδενί να μοιραστούν τη γή τους με τους εκπατρισμένους Έλληνες, που κατόρθωσαν να σωθούν από τις εκκαθαρίσεις των Τούρκων και να αποβιβαστούν στα ελληνικά εδάφη. Δεν πείσθηκαν ούτε από την ίδια γλώσσα που μιλούσαν οι πρόσφυγες, ούτε από τις ίδιες εικόνες που προσκυνούσαν. Ήταν απλώς οι «ξένοι» που απειλούσαν τις περιουσίες και την γαλήνη τους. Οι «βρωμιάρηδες». Αυτοί ήταν τότε οι σημερινοί κατά τα άλλα «ομοεθνείς¨και «ομόδοξους» Έλληνες της Μικρασίας.

Κι η φιλομοναρχική και αντιβενιζελική εφημερίδα «Βραδυνή» εντυπωσίαζε με το αντιπροσφυγικό μίσος της, παρουσιάζοντας τους πρόσφυγες ως Αφγανούς που μετέτρεψαν την Αθήνα σε «Αφγανιστανούπολη». Για τους παππούδες και τις γιαγιάδες μας πρόσφυγες του 1922 λένε!

Σήμερα οι απόγονοι εκείνων των μισαλλόδοξων ομοεθνών μας, μαζί ενδεχόμενα και με απόγονους των τότε προσφυγων, στρέφονται ενάντια στους σύγχρονους «ξένους», τους ταλαίπωρους εκπατρισμένους υπό την απειλή του πολέμου, της βίας, της πείνας και της ανέχειας. Τους καταγράφει η ιστορία. Κι αυτούς, και τα δήθεν επιχειρήματα κατά των ξένων, πού καταλήγουν σε κραυγές.

Από το Στρατή Μπαλάσκα


Newsletter

Σαν σήμερα...

1821 | 

Καθ' οδών προς Ύδρα και εξαντλημένος από τις κακουχίες αλλά προπαντός από τις συγκινήσεις της τραγικής του περιπέτειας, ο Εμμανουήλ Παππάς πέθανε από συγκοπή μέσα στο πλοίο τη στιγμή που αυτό περιέπλεε τον Καφηρέα. Κηδεύτηκε στην Ύδρα με τιμές στρατηγού. Ο Εμμανουήλ Παπάς γεννήθηκε το 1773 στη Δοβίστα, χωριό πολύ κοντά στις Σέρρες, που σήμερα έχει το όνομά του. Ο πατέρας του Δημήτριος, πλούσιος προύχοντας της περιοχής, σε νεαρή ηλικία χειροτονήθηκε ιερέας και τιμήθηκε με το εκκλησιαστικό αξίωμα του οικονόμου. Από κει προέρχεται και η οικογενειακή προσωνυμία του «Παππάς». Μετά τη στοιχειώδη μόρφωσή του στο χωριό, ο Εμμανουήλ Παππάς ήλθε στις Σέρρες, για να συμπληρώσει τις σπουδές του. Όταν αποφοίτησε επέστρεψε στη Δοβίστα όπου και παντρεύτηκε. Το 1805 το εμπορικό του δαιμόνιο τον επανέφερε στις Σέρρες ακριβώς την εποχή που το εμπόριο βρισκόταν στη μεγάλη του ακμή. Σύντομα αναδείχθηκε σε μεγάλο Τραπεζίτη και μεγάλο έμπορο της εποχής, σεβαστό ακόμη και στους Τούρκους Μπέηδες. Μυήθηκε πολύ νωρίς στα της Φιλικής Εταιρείας. Αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τις Σέρρες λόγο σφοδρής φιλονικίας του με τον Μπέη των Σερρών και πήγε στην Κωνσταντινούπολη, όπου είχε την ευκαιρία να συνεργαστεί στενότερα με τους Φιλικούς. Όταν κηρύχθηκε η Ελληνική Επανάσταση, ο Εμμανουήλ Παππάς εγκατέλειψε την Κωνσταντινούπολη και μετέβη στο Άγιο Όρος και αφού εγκατέστησε το στρατηγείο του με 2.500 άνδρες ανακηρύχθηκε Αρχιστράτηγος της Μακεδονίας. Στο μεταξύ στις Σέρρες εκδηλώθηκε επαναστατικό κίνημα, το οποίο καταπνίγηκε στη γένεση του, η δε πόλη σώθηκε σαν από θαύμα από την ερήμωση και τη σφαγή. Ήταν τότε 8 Μαΐου 1821, ημέρα της γιορτής του Ευαγγελιστή Ιωάννη του Θεολόγου, ο οποίος θεωρήθηκε σωτήρας και προστάτης της πόλης. Η εκδικητική μανία όμως των τούρκων ξέσπασε στην οικογένεια του Εμμανουήλ Παππά. Η σύζυγός του ρίχτηκε στις φυλακές, η περιουσία του δημεύθηκε και το σπίτι του κάηκε. Οι επιτυχίες του Εμμανουήλ Παππά στην Κασσάνδρα και η διάθεσή ολόκληρης της προσωπικής του περιουσίας για τον μεγάλο σκοπό του Αγώνα, δυστυχώς δεν έσωσαν το επαναστατικό κίνημα. Μετά την εκστρατεία του Αβδούλ Αμπούδ, την καταστροφή της Κασσάνδρας και την υποταγή των Αγιορειτών, αναγκάστηκε να εγκαταλείψει το Άγιο Όρος καταδιωκόμενος από τον τουρκικό στρατό και με πλοίο αναχώρησε για την Ύδρα.

1904 | 

Δολοφονήθηκε από την συμμορία του Ράδεφ κοντά στη Βροντού ο προύχοντας Αλέξης Μαρίνος.

1905 | 

Τελέσθηκε στην εκκλησία των Ταξιαρχών μνημόσυνο «υπέρ αναπαύσεως των ψυχών των υπό των Βουλγάρων δολοφονηθέντων εθνομαρτύρων Ιωάννου ιερέως εκ Κρουσόβου, Παπαβαγγέλη εξ Ανω Βροντούς και των διδασκάλων Περικλέους Αστεριάδου εκ Καταφυγίου, Ζήγου Δήμου και Ιωάννου Αγγέλου διδασκάλων Κρουσόβου» (Αχλαδοχωρίου). Παρέστησαν οι Πρόξενοι της Γαλλίας, Αγγλίας και Ελλάδος.

1912 | 

Ο βασιλιάς της Βουλγαρίας Φερδινάνδος επισκέφθηκε τη Θεσσαλονίκη. Στην επιστροφή του πέρασε από τις Σέρρες και την Καβάλα.

1935 | 

Στο «Κρόνιον» προβάλλονταν η ταινία «Η εύθυμη χήρα» με τους Έρνεστ Λιούμπιτς - Ζανέτ Μακ Δόναλτ - Μωρίς Σεβαλιέ.

1946 | 

Κατόπιν ενεργειών του Γενικού Διοικητή Ανατολικής Μακεδονίας κ. Βασ. Βασιλικού το Υπουργείον Εφοδιασμού ενέκρινε τη χορήγηση σε 28 χωριά της παραμεθορίου περιοχής των Σερρών «πλήρους μερίδος σιτηρών επί τετράμηνον χρονικόν διάστημα».

1965 | 

«Άγνωστοι» ανατίναξαν στις Σέρρες τα γραφεία της «Νεολαίας Λαμπράκη».

1986 | 

Ο συγγραφέας Γιώργος Καφταντζής ανακηρύχθηκε επίτιμο μέλος της Ιστορικής και Λαογραφικής Εταιρείας Σερρών - Μελενίκου κατά τη διάρκεια ειδικής τελετής που έγινε στον «Παρνασσό».
Ιστορικό ημερολόγιο των Σερρών
Επιμέλεια: Σ. Π. Αραμπατζής
(δημοσιογράφος ΕΡΑ Σερρών)

Τα πιο διαβασμένα

Τις τελευταίες 7 ημέρες