Υπάρχει μια φράση που στοιχειώνει τα βράδια της σύγχρονης κοινωνίας μας, μια φράση που δεν λέγεται πάντα δυνατά, αλλά γράφεται σε σημειώματα πάνω σε εφηβικά γραφεία ή ψιθυρίζεται σε σκοτεινά δωμάτια: «Αυτός ο κόσμος δεν είναι για μένα». Όταν ένα παιδί νιώθει ξένο μέσα στην ίδια του τη ζωή, η ευθύνη δεν βαραίνει την «εύθραυστη» ψυχολογία του, αλλά το αρχιτεκτονικό σχέδιο του κόσμου που του παραδώσαμε.

Η Βιομηχανία των ανεκπλήρωτων ονείρων

Μετατρέψαμε την παιδική ηλικία από πεδίο εξερεύνησης σε έναν άχαρο προθάλαμο υποχρεώσεων. Φορτώνουμε στις πλάτες των εφήβων τα δικά μας απωθημένα, τις δικές μας ανασφάλειες και μια απαίτηση για «αριστεία» που μοιάζει περισσότερο με καταναγκαστικό έργο παρά με ανάπτυξη. Το σχολείο, αντί για φάρος γνώσης, έχει μετατραπεί σε ένα εργοστάσιο άγχους, όπου η αξία ενός ανθρώπου συμπυκνώνεται σε έναν αριθμό πάνω σε ένα γραπτό πανελλαδικών εξετάσεων.

Τους διδάσκουμε πώς να επιτυγχάνουν, αλλά τους αφήνουμε ανυπεράσπιστους στο πώς να υπάρχουν. Τους ζητάμε να γίνουν «άλογα κούρσας» σε μια διαδρομή που, συχνά, δεν οδηγεί πουθενά παρά μόνο στην επαγγελματική εξουθένωση και την υπαρξιακή ματαίωση.

Η εξορία της ευαισθησίας

Το πιο σκληρό πρόσωπο του κόσμου μας δεν είναι η οικονομική κρίση, αλλά η ηθική μας ένδεια. Ζούμε σε μια εποχή που επιβραβεύει τον κυνισμό και βαφτίζει την αλληλεγγύη «γραφικότητα». Τα παιδιά βλέπουν την υποκρισία των ενηλίκων, την τοξικότητα της εξουσίας και τη λατρεία του «δήθεν» στα ψηφιακά είδωλα.

Όταν ένας έφηβος παλεύει με την ταυτότητά του, όταν νιώθει το βάρος της κατάθλιψης ή τη διαφορετικότητα της ύπαρξής του, συχνά διαπιστώνει ότι η κοινωνία μας προτιμά μια «κανονική» μάσκα από μια αληθινή πληγή. Τους αναγκάζουμε να κρύβονται, μέχρι που η ανάγκη για αλήθεια γίνεται ανάγκη για απόδραση.

Το χρέος της επιστροφής στην ανθρωπιά

Αν θέλουμε πραγματικά να σταματήσουμε τη φυγή των παιδιών μας ,είτε αυτή είναι πνευματική είτε, τραγικά, σωματική, οφείλουμε να ξανασχεδιάσουμε τον κόσμο από την αρχή.

• Να γκρεμίσουμε τα στερεότυπα που θέλουν τον άνθρωπο αναλώσιμο υλικό της παραγωγής.

• Να νομιμοποιήσουμε την ευαισθησία, κάνοντάς την ξανά δύναμη και όχι στίγμα.

• Να χτίσουμε σχολεία και σπίτια που θα είναι καταφύγια και όχι εξεταστικά κέντρα.

Το να φτιάξουμε έναν κόσμο όπου κανένα παιδί δεν θα αισθάνεται ξένο, δεν είναι μια πολιτική υπόσχεση· είναι μια πράξη αγάπης και επιβίωσης. Οφείλουμε να τους δώσουμε έναν κόσμο που δεν θα τους ζητάει να «σκληρύνουν», αλλά θα τους προστατεύει επειδή ακριβώς παραμένουν άνθρωποι.

Πριν η σιωπή τους γίνει οριστική, ας τους δώσουμε έναν λόγο να θέλουν να μείνουν. Ας τους δώσουμε έναν κόσμο που τους χωράει όλους — ακριβώς όπως είναι.

«Η επιτυχία μιας κοινωνίας δεν μετριέται με τους δείκτες της οικονομίας, αλλά με το χαμόγελο ενός εφήβου που κοιτάζει το μέλλον χωρίς φόβο.»

Π.Τ