Το «Κορίτσι με το Μαργαριταρένιο Σκουλαρίκι» του Ολλανδού ζωγράφου Γιοχάνες Βερμέερ είναι ένας από τους πιο αγαπημένους πίνακες στον κόσμο. Πλέον, οι επιστήμονες πιστεύουν πως γνωρίζουν τον λόγο για αυτή τη διαχρονική του γοητεία.

Κατά τη διάρκεια της μελέτης, κατέγραψαν τις αντιδράσεις του εγκεφάλου κάθε θεατή μπροστά στο έργο και σε άλλα γνωστά πορτρέτα. Τα αποτελέσματα αποκάλυψαν ένα μοναδικό νευρολογικό φαινόμενο, το οποίο ονόμασαν «Sustained Attentional Loop» — έναν μηχανισμό διαρκούς εστίασης που φαίνεται να ενεργοποιείται αποκλειστικά με το έργο του Βερμέερ.

Ο κύκλος του βλέμματος 

Σύμφωνα με τον Martin de Munnik, από την ερευνητική εταιρεία Neurensics, το βλέμμα του θεατή ακολουθεί έναν επαναλαμβανόμενο κύκλο: από το μάτι της κοπέλας, στο στόμα, στο μαργαριτάρι, και πάλι πίσω στο βλέμμα της. Έτσι, το έργο «αιχμαλωτίζει» τον θεατή περισσότερο από κάθε άλλο.

Μετρώντας επίσης τα εγκεφαλικά κύματα, οι επιστήμονες ανακάλυψαν επίσης ότι ο precuneus, το τμήμα του εγκεφάλου που διέπει τη συνείδηση και την προσωπική ταυτότητα, διεγείρεται περισσότερο.

«Ήταν προβλέψιμο ότι το ‘Κopίτσι’ ήταν ιδιαίτερο. Αλλά το γιατί ήταν επίσης μια έκπληξη για εμάς», δήλωσε ο De Munnik.

Είπε ότι ήταν η πρώτη γνωστή μελέτη που χρησιμοποίησε μηχανήματα σάρωσης εγκεφάλου EEG και MRI για τη μέτρηση της νευρολογικής απόκρισης στο έργο τέχνης.

«Ήταν αναμενόμενο ότι το “Κορίτσι” είναι κάτι ξεχωριστό, αλλά το γιατί μας εξέπληξε», εξηγεί ο de Munnik.
«Ο πίνακας απαιτεί την προσοχή σου — είτε το θέλεις είτε όχι. Και τελικά, σε κάνει να την αγαπάς, είτε το θέλεις είτε όχι.»