Στον επίσημο χάρτη του ΟΣΕ, η σιδηροδρομική γραμμή συνεχίζει κανονικά από τις Σέρρες προς τη Δράμα, την Ξάνθη, την Κομοτηνή και την Αλεξανδρούπολη. Στην πραγματική ζωή, όμως, το επιβατικό τρένο σταματά ουσιαστικά στις Σέρρες.

Οι ράγες υπάρχουν. Οι σταθμοί παραμένουν στη θέση τους. Αυτό που απουσιάζει είναι το αυτονόητο: ένα κανονικό, συνεχές και λειτουργικό επιβατικό δρομολόγιο που να ενώνει την Κεντρική Μακεδονία με την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη.

Η σιδηροδρομική σύνδεση Θεσσαλονίκης–Σερρών λειτουργεί, με τη Hellenic Train να έχει ανακοινώσει την επαναφορά των δρομολογίων από την 1η Απριλίου 2026. Ανατολικά των Σερρών, ωστόσο, αρχίζει η μεγάλη συγκοινωνιακή τρύπα. Η ίδια η εταιρεία αναφέρει ότι τα τμήματα Δράμα–Ξάνθη και Δράμα–Αλεξανδρούπολη εξυπηρετούνται αποκλειστικά με λεωφορεία, ενώ λεωφορειακά εκτελούνται και δρομολόγια μεταξύ Ξάνθης και Αλεξανδρούπολης. 

Έτσι, ένας κάτοικος των Σερρών δεν μπορεί να επιβιβαστεί σε τρένο και να φτάσει στη Δράμα, στην Ξάνθη, στην Κομοτηνή ή στην Αλεξανδρούπολη. Ούτε ένας φοιτητής από τη Θράκη μπορεί να ταξιδέψει σιδηροδρομικά προς τις Σέρρες και τη Θεσσαλονίκη μέσα από μία κανονική, ενιαία διαδρομή.

Αναγκάζεται να αλλάζει μέσα μεταφοράς, να εξαρτάται από λεωφορεία και ανταποκρίσεις ή να εγκαταλείπει εντελώς την επιλογή του σιδηροδρόμου.

Ένα δημόσιο αγαθό που συρρικνώνεται

Η απουσία των τρένων δεν αποτελεί μια απλή δυσλειτουργία ενός συγκοινωνιακού δικτύου. Είναι κοινωνικό, οικονομικό και αναπτυξιακό πρόβλημα.

Πλήττει πρώτα τους ανθρώπους που δεν διαθέτουν αυτοκίνητο: φοιτητές, ηλικιωμένους, εργαζομένους, στρατιωτικούς, ασθενείς και οικογένειες με περιορισμένο εισόδημα. Παράλληλα, στερεί από ολόκληρη τη Βόρεια Ελλάδα ένα οικονομικότερο και περιβαλλοντικά ηπιότερο μέσο μεταφοράς.

Την ίδια ώρα που η Ευρώπη επενδύει στον σιδηρόδρομο και προσπαθεί να περιορίσει τις οδικές μετακινήσεις, στην Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη το τρένο αντικαθίσταται από λεωφορεία. Η προσωρινή λύση τείνει να μετατραπεί σε μόνιμο καθεστώς και η εξαίρεση να παρουσιάζεται ως κανονικότητα.

Η εικόνα της εγκατάλειψης ενισχύθηκε ακόμη περισσότερο από τη διακοπή λειτουργίας των εκδοτηρίων σε Σέρρες, Δράμα, Ξάνθη, Κομοτηνή και Αλεξανδρούπολη. Μπορεί η έκδοση εισιτηρίων να μεταφέρθηκε στο διαδίκτυο και στα υπόλοιπα κανάλια πώλησης, αλλά το μήνυμα που εκπέμπεται είναι σαφές: το σιδηροδρομικό αποτύπωμα στην περιφέρεια διαρκώς περιορίζεται. 

Η Θράκη δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως άκρη του χάρτη

Οι κυβερνήσεις μιλούν συχνά για τη γεωστρατηγική σημασία της Θράκης, για ανάπτυξη, επενδύσεις και ενίσχυση της περιφέρειας. Την ίδια στιγμή, όμως, μια ολόκληρη περιοχή της χώρας στερείται μιας στοιχειώδους σιδηροδρομικής σύνδεσης με τη Θεσσαλονίκη και την υπόλοιπη Ελλάδα.

Δεν είναι δυνατόν η εθνική σημασία της Θράκης να χρησιμοποιείται μόνο σε ομιλίες και επετείους. Πρέπει να αποτυπώνεται σε υποδομές, υπηρεσίες και πραγματικές δυνατότητες μετακίνησης.

Η κατά τόπους και αποσπασματική λειτουργία ορισμένων τοπικών δρομολογίων στον Έβρο δεν αλλάζει τη μεγάλη εικόνα: ο βασικός άξονας Σέρρες–Δράμα–Ξάνθη–Κομοτηνή–Αλεξανδρούπολη δεν λειτουργεί ως ενιαία επιβατική σιδηροδρομική διαδρομή.

Οι απαντήσεις που οφείλονται

Το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, ο ΟΣΕ και η Hellenic Train οφείλουν να απαντήσουν συγκεκριμένα:

Πότε θα επιστρέψουν τα επιβατικά τρένα ανατολικά των Σερρών; Ποια έργα απαιτούνται, ποιος είναι ο προϋπολογισμός τους και ποιο το δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα; Γιατί η υποκατάσταση των συρμών με λεωφορεία διαρκεί επί χρόνια; Υπάρχει πραγματικό σχέδιο επαναλειτουργίας ή η σιδηροδρομική εγκατάλειψη της περιοχής έχει πλέον γίνει σιωπηρή πολιτική επιλογή;

Η Βόρεια Ελλάδα δεν χρειάζεται ακόμη μία εξαγγελία, μία μελέτη ή ένα σχέδιο επί χάρτου. Χρειάζεται τρένα πάνω στις ράγες.

Διότι σήμερα οι ράγες συνεχίζουν προς τη Θράκη, αλλά η δημόσια συγκοινωνία σταματά στις Σέρρες. Και όσο η Πολιτεία διαχειρίζεται την απουσία του σιδηροδρόμου αντί να αποκαθιστά τη λειτουργία του, μαζί με τις γραμμές σκουριάζει και η αξιοπιστία της.