Οι διακοπές ξεκίνησαν , η βαλίτσα ανοίγει και το μυαλό ταξιδεύει ήδη σε παραλίες, νησιά και καλοκαιρινές εξορμήσεις. Ανάμεσα, όμως, στα μαγιό, τα γυαλιά ηλίου και τα βραδινά ρούχα, χρειάζεται να βρεθεί χώρος και για έναν μικρό αλλά πολύτιμο «σύμμαχο»: το φαρμακείο των διακοπών.

Ένα οργανωμένο κιτ πρώτων βοηθειών δεν αντικαθιστά τον γιατρό ή τον φαρμακοποιό. Μπορεί, ωστόσο, να αποδειχθεί ιδιαίτερα χρήσιμο για έναν μικροτραυματισμό, ένα ηλιακό έγκαυμα, μια στομαχική διαταραχή ή μέχρι να φτάσει η κατάλληλη ιατρική βοήθεια.

Τι πρέπει να περιλαμβάνει

Το περιεχόμενο πρέπει να προσαρμόζεται στην ηλικία, στο ιστορικό υγείας, στον προορισμό και στις δραστηριότητες των ταξιδιωτών. Άλλες ανάγκες έχει μια οικογένεια με μικρά παιδιά και άλλες μια παρέα που σχεδιάζει κάμπινγκ ή πεζοπορία.

Ένα βασικό καλοκαιρινό φαρμακείο μπορεί να περιλαμβάνει:

• Αυτοκόλλητα επιθέματα διαφορετικών μεγεθών.
• Αποστειρωμένες γάζες και ιατρική ταινία.
• Αντισηπτικό για μικρές εκδορές.
• Γάντια μιας χρήσης.
• Τσιμπιδάκι και μικρό ψαλιδάκι.
• Ελαστικό επίδεσμο για διαστρέμματα.
• Ψηφιακό θερμόμετρο.
• Φυσιολογικό ορό.
• Αντηλιακό ευρέος φάσματος.
• Εντομοαπωθητικό και κατάλληλο προϊόν για την ανακούφιση από τσιμπήματα.
• Φακελάκια ηλεκτρολυτών ή αλάτων ενυδάτωσης.
• Τα προσωπικά φάρμακα κάθε ταξιδιώτη.

Παυσίπονα, αντιπυρετικά, αντιισταμινικά, φάρμακα για τη ναυτία ή το στομάχι πρέπει να επιλέγονται με τη συμβουλή γιατρού ή φαρμακοποιού, καθώς δεν είναι όλα κατάλληλα για όλους. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται σε παιδιά, εγκύους, ηλικιωμένους και άτομα με χρόνια νοσήματα.

Οι διεθνείς οδηγίες συστήνουν το κιτ να φυλάσσεται σε ανθεκτική, κατά προτίμηση αδιάβροχη συσκευασία και να βρίσκεται σε εύκολα προσβάσιμο σημείο κατά τη διάρκεια του ταξιδιού. 

Χρόνια αγωγή: Δεν την αφήνουμε για την τελευταία στιγμή

Όποιος λαμβάνει σταθερή φαρμακευτική αγωγή πρέπει να έχει μαζί του επαρκή ποσότητα για όλες τις ημέρες των διακοπών, καθώς και ένα μικρό απόθεμα για ενδεχόμενη καθυστέρηση στην επιστροφή.

Τα φάρμακα καλό είναι να παραμένουν στις αρχικές τους συσκευασίες και να συνοδεύονται, όπου απαιτείται, από αντίγραφο της συνταγής ή ιατρική βεβαίωση. Όσα χρειάζονται ψύξη πρέπει να μεταφέρονται σύμφωνα με τις οδηγίες φύλαξής τους και ποτέ εκτεθειμένα στον ήλιο ή μέσα σε υπερθερμασμένο αυτοκίνητο.

Ήλιος: Η προστασία αρχίζει πριν από το έγκαυμα

Το αντηλιακό δεν αποτελεί απλώς καλλυντικό αλλά βασικό μέτρο προστασίας. Ο ΕΟΔΥ συστήνει αντηλιακό ευρέος φάσματος με δείκτη τουλάχιστον SPF 30, ανανέωση περίπου κάθε δύο ώρες και εκ νέου εφαρμογή μετά το μπάνιο ή την έντονη εφίδρωση. Καπέλο, γυαλιά ηλίου, σκιά και αποφυγή παρατεταμένης έκθεσης μεταξύ 10:00 και 16:00 συμπληρώνουν την προστασία. Οδηγίες του ΕΟΔΥ

Σε περίπτωση ήπιου εγκαύματος:

• Απομακρυνόμαστε από τον ήλιο.
• Κάνουμε δροσερό μπάνιο ή χρησιμοποιούμε δροσερές κομπρέσες.
• Εφαρμόζουμε ενυδατικό ή καταπραϋντικό προϊόν.
• Δεν σπάμε τις φουσκάλες.

Εκτεταμένες φουσκάλες, έντονος πόνος, πυρετός, αδυναμία ή συμπτώματα αφυδάτωσης απαιτούν ιατρική εκτίμηση.

Θερμική εξάντληση ή θερμοπληξία;

Η θερμική εξάντληση μπορεί να προκαλέσει έντονη εφίδρωση, ωχρό και υγρό δέρμα, αδυναμία, κράμπες, πονοκέφαλο, ζάλη και ναυτία. Το άτομο πρέπει να μεταφερθεί σε δροσερό χώρο, να χαλαρώσουν τα ρούχα του και, εφόσον έχει πλήρως τις αισθήσεις του, να πιει μικρές γουλιές νερού ή ηλεκτρολυτών.

Η θερμοπληξία, όμως, είναι επείγουσα και δυνητικά απειλητική για τη ζωή. Υψηλή θερμοκρασία σώματος, σύγχυση, λιποθυμία, έντονος πονοκέφαλος και γρήγορος, δυνατός σφυγμός αποτελούν ανησυχητικά σημάδια.

Σε αυτή την περίπτωση:

1. Καλούμε αμέσως το 112 ή το 166.
2. Μεταφέρουμε το άτομο σε δροσερό και σκιερό μέρος.
3. Αρχίζουμε άμεσα εξωτερική ψύξη με δροσερό νερό και υγρά πανιά.
4. Δεν δίνουμε τίποτα από το στόμα, ιδιαίτερα εάν υπάρχει σύγχυση, εμετός ή μειωμένο επίπεδο συνείδησης.

Η θερμοπληξία δεν αντιμετωπίζεται απλώς με ένα αντιπυρετικό. Προτεραιότητα είναι η γρήγορη ψύξη του σώματος και η επείγουσα ιατρική βοήθεια. ΕΟΔΥ – Θερμοπληξία και θερμική εξάντληση

Τσίμπημα τσούχτρας: Τι κάνουμε και τι αποφεύγουμε

Βγαίνουμε προσεκτικά από τη θάλασσα και δεν τρίβουμε την περιοχή. Ξεπλένουμε με θαλασσινό και όχι με γλυκό νερό, καθώς το γλυκό νερό μπορεί να ενεργοποιήσει υπολείμματα κνιδοκυττάρων.

Τα πλοκάμια δεν απομακρύνονται με γυμνά χέρια. Χρησιμοποιούμε γάντια, τσιμπιδάκι ή την άκρη μιας πλαστικής κάρτας.

Οι ακριβείς οδηγίες μπορεί να διαφέρουν ανάλογα με το είδος της μέδουσας. Για τη μωβ μέδουσα που συναντάται στις ελληνικές θάλασσες, ο Ελληνικός Ερυθρός Σταυρός έχει συστήσει πλύσιμο με θαλασσινό νερό, εφαρμογή μείγματος μαγειρικής σόδας και θαλασσινού νερού σε αναλογία 1:1, προσεκτική αφαίρεση των υπολειμμάτων και κρύο επίθεμα τυλιγμένο σε ύφασμα.

Δεν χρησιμοποιούμε ούρα, δεν τρίβουμε το σημείο και δεν βάζουμε αυθαίρετα ξύδι, αμμωνία ή άλλα υγρά χωρίς να γνωρίζουμε το είδος της μέδουσας.

Δύσπνοια, πόνος στο στήθος, έντονο πρήξιμο, εμετός, ζάλη ή απώλεια αισθήσεων απαιτούν άμεση κλήση στο 112 ή στο 166.

Δάγκωμα φιδιού: Κάθε περιστατικό χρειάζεται νοσοκομειακό έλεγχο

Δεν προσπαθούμε να αναγνωρίσουμε μόνοι μας εάν το φίδι ήταν επικίνδυνο. Κάθε πιθανό δάγκωμα πρέπει να εξετάζεται άμεσα σε νοσοκομείο.

Μέχρι να φτάσει βοήθεια:

• Κρατάμε τον άνθρωπο ήρεμο και όσο το δυνατόν ακίνητο.
• Ακινητοποιούμε το τραυματισμένο άκρο, χωρίς να το σφίγγουμε.
• Αφαιρούμε δαχτυλίδια, ρολόγια και στενά ρούχα, επειδή μπορεί να εμφανιστεί πρήξιμο.
• Καλούμε το 112 ή το 166 και ακολουθούμε τις οδηγίες των διασωστών.
• Εάν είναι απολύτως ασφαλές, μπορούμε να φωτογραφίσουμε το φίδι από μεγάλη απόσταση. Δεν το πλησιάζουμε και δεν προσπαθούμε να το πιάσουμε ή να το σκοτώσουμε.

Δεν κόβουμε την πληγή, δεν ρουφάμε το δηλητήριο, δεν χρησιμοποιούμε πάγο και δεν βάζουμε τουρνικέ ή σφιχτή περίδεση. Επίδεση πίεσης εφαρμόζεται μόνο σε συγκεκριμένους τύπους δηγμάτων και από εκπαιδευμένο άτομο ή κατόπιν ιατρικής οδηγίας. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας δίνει προτεραιότητα στην πλήρη ακινητοποίηση και στην ταχύτερη δυνατή μεταφορά σε υγειονομική μονάδα. Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας

Οι αριθμοί που πρέπει να έχουμε αποθηκευμένους

• 112: Ευρωπαϊκός Αριθμός Έκτακτης Ανάγκης, χωρίς χρέωση.
• 166: Εθνικό Κέντρο Άμεσης Βοήθειας.
• 210 7793777: Κέντρο Δηλητηριάσεων, δωρεάν οδηγίες όλο το 24ωρο, επτά ημέρες την εβδομάδα. Υπουργείο Υγείας

Μια σύντομη επίσκεψη στον προσωπικό γιατρό ή στον φαρμακοποιό πριν από την αναχώρηση μπορεί να προσαρμόσει το καλοκαιρινό φαρμακείο στις πραγματικές ανάγκες κάθε οικογένειας.

Γιατί οι καλύτερες διακοπές είναι εκείνες στις οποίες είμαστε προετοιμασμένοι  και το φαρμακείο επιστρέφει στη θέση του αχρησιμοποίητο.

Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την εξατομικευμένη ιατρική συμβουλή.