ΠΟΛΙΤΙΚΗ
Κυπριακές βουλευτικές 2026: η πρώτη ακτινογραφία του εκλογικού αποτελέσματος - Γράφει ο Ιορδάνης Μάντζος Πούλιος
Ο νέος κομματικοπολιτικός χάρτης που προέκυψε από τις βουλευτικές αρχαιρεσίες εισέρχεται σε μία νέα μεταπολίτευση. Η εξακομματική βουλή, πλέον, εμπεριέχει δύο νέους σχηματισμούς, την άνοδο του ΕΛΑΜ, και την έξοδο δύο ιστορικών κομμάτων (ΕΔΕΚ και Οικολόγων).
Ο νέος κομματικοπολιτικός χάρτης που προέκυψε από τις βουλευτικές αρχαιρεσίες εισέρχεται σε μία νέα μεταπολίτευση. Η εξακομματική βουλή, πλέον, εμπεριέχει δύο νέους σχηματισμούς, την άνοδο του ΕΛΑΜ, και την έξοδο δύο ιστορικών κομμάτων (ΕΔΕΚ και Οικολόγων).
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα που προέκυψαν για το κάθε ένα από τα κόμματα που συμμετείχαν στην παρούσα εκλογική αναμέτρηση, αυτά που μπορούμε να κρατήσουμε είναι τα εξής:
1) Η συντηρητικά Κεντρώα και Κεντροδεξιά προσανατολισμένη Βουλή από ΔΗΣΥ και ΔΗΚΟ.
2) Η σχετική, αλλά όχι εντυπωσιακή σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, άνοδο του εθνικιστικού ΕΛΑΜ.
3) Η σχετική διατήρηση των ποσοστών του ΔΗΚΟ, με μείωση 1,3% μονάδων από το 2021, και απώλεια μίας έδρας.
4) Η αύξηση των ψήφων και των ποσοστών -ύστερα από 15 έτη- του ΑΚΕΛ, διατηρώντας, παράλληλα, την δεύτερη θέση που είχε θέση ως στόχο τον τελευταίο μήνα.
5) Η είσοδος των δύο νεοπαγών κομμάτων, Άλμα και Άμεση Δημοκρατία, με ποσοστά που κυμαίνονται πάνω από το 5%.
6) Κατακρήμνιση των ΕΔΕΚ, ΔΗΠΑ, και Οικολόγων, και οι προσδοκίες για είσοδο του Volt στο Κοινοβούλιο που διαψεύστηκαν.
Οι κερδισμένοι, οι ηττημένοι, και οι ικανοποιημένοι
Ο νέος κομματικοπολιτικός χάρτης που προέκυψε από τις βουλευτικές αρχαιρεσίες εισέρχεται σε μία νέα μεταπολίτευση. Η εξακομματική βουλή, πλέον, εμπεριέχει δύο νέους σχηματισμούς, την άνοδο του ΕΛΑΜ, και την έξοδο δύο ιστορικών κομμάτων (ΕΔΕΚ και Οικολόγων). Ωστόσο, όπως σε κάθε αναμέτρηση, υπάρχουν νικητές, ηττημένοι, αλλά και κάποιοι απλώς ικανοποιημένοι. Κύριος νικητής από τη διαδικασία αναδεικνύεται ο Νίκος Χριστοδουλίδης, καθώς πέτυχε τον στόχο του ο οποίος ήταν να έχει το κοινοβούλιο κεντροδεξιό προσανατολισμό, δεσμεύοντας, παράλληλα, και την Αννίτα Δημητρίου με αυτόν τον τρόπο για δυνητική συμμετοχή της με τον ΔΗΣΥ, ως συμπολιτευόμενοι, στην κυβέρνησή του.
Ο δεύτερος νικητής θεωρείται το ΑΚΕΛ, διότι, όχι μόνο διατήρησε την δεύτερη θέση και τις έδρες, αλλά αύξησε τα ποσοστά και τις ψήφους σε σχέση με τις προηγούμενες βουλευτικές εκλογές, κάτι που θα του επιτρέψει να διεκδικήσει με αξιώσεις και το δεύτερο εν τη τάξει αξίωμα.
Αναφορικά με το ΔΗΚΟ, το οποίο, μπορεί να απώλεσε τον τρίτο ρυθμιστικό ρόλο, ωστόσο, επειδή κατέχει διψήφιο ποσοστό θεωρείται ως ο τέταρτος παράγων. Αυτό, μπορούμε να το συγκρίνουμε μόνο με βάση τις δημοσκοπήσεις. Εκτός αυτού, ο Νικόλας Παπαδόπουλος κέρδισε και τη μάχη του κεντρώου χώρου στην κάλπη, που βρισκόταν υπό κατάληψη από το Άλμα σε δημοσκοπικό επίπεδο προ εκλογών, προκαλώντας τριγμούς μέχρι την τελευταία στιγμή στο ΔΗΚΟϊκό στρατόπεδο. Σε εκείνη την περίπτωση, ο Νικόλας Παπαδόπουλος στέφθηκε νικητής με μεγάλη επιτυχία. Εντούτοις, όταν αναλύεται ένα διαμορφωμένο πολιτικό σκηνικό το οποίο πηγάζει από βουλευτικές εκλογές, θα ήταν επιστημονικά λανθασμένη μία τέτοια προσέγγιση σε βάση αποτελεσμάτων βουλευτικών εκλογών και αποτελεσμάτων δημοσκοπικών ερευνών, δεδομένου ότι συγκρίνονται μόνον τα τελικά αποτελέσματα μεταξύ βουλευτικών αρχαιρεσιών. Συνεπώς, οι βουλευτικές με τις βουλευτικές, οι ευρωεκλογές με τις ευρωεκλογές, και τα αποτελέσματα μίας δημοσκόπησης εν σχέση με τα αποτελέσματα της προηγούμενης, και δη της ίδιας εταιρείας. Η πιο ορθή εκδοχή της σύγκρισης του αποτελέσματος του ΔΗΚΟ που κατεγράφη την προηγούμενη Κυριακή, είναι αυτή με τα αποτελέσματα του 2021. Σε τούτη την περίπτωση, ο Νικόλας Παπαδόπουλος είναι ένας από τους ηττηθέντες των εκλογών, ένεκα της απώλειας της τρίτης θέσης, της πτώσης του ποσοστού του -παρόλο που διατηρείται στο διψήφιο- και της πτώσης κατά μίας έδρας.
Κερδισμένο από την εκλογική μάχη αναδεικνύεται και το ΕΛΑΜ, με ένα διψήφιο και αυξημένο ποσοστό, με τον τρίτο ρυθμιστικό ρόλο και τις αξιώσεις που έχει για κατάκτηση προεδριών στις επιτροπές της Βουλής. Τέλος, στους κερδισμένους συγκαταλέγεται και ο ΔΗΣΥ, με την έννοια ότι κατάφερε να συγκρατήσει τις δυνάμεις του με μία ελαφρά πτώση στο ποσοστό του, και με αμετάβλητο αριθμό των εδρών του σε σχέση με το 2021.
Αντίθετα, στους ηττημένους της αναμέτρησης, βρίσκονται η ΕΔΕΚ, η ΔΗΠΑ, οι Οικολόγοι και το Volt. Οι πρώτοι δύο σχηματισμοί επηρεάστηκαν αρνητικά από την στήριξή τους στην κυβέρνηση του Νίκου Χριστοδουλίδη, αποσυσπειρώνοντας την κοινωνικοκομματική τους βάση που οδήγησε και στην απομάκρυνση στελεχών, καταγράφοντας απώλειες στα ποσοστά τους κατά 50% σε σχέση με το 2021, οι οποίες συνυφαίνονται με την μη εκπροσώπησή τους στην βουλή.
Οι παράγοντες που οδήγησαν το Volt Κύπρου εκτός βουλής
Για το Volt, η εκλογική αναμέτρηση της 24ης Μαΐου αποτέλεσε το βάπτισμα του πυρός, ως ένα από τα τρία νεοφανή πολιτικά κινήματα, με την στήριξη του ευρωπαϊκού πολιτικού κινήματος Volt Europa. Το αποτέλεσμά του κρίνεται εν μέρει ικανοποιητικό σε επιστημονική βάση, δεδομένου ότι κατέγραψε ένα 3,1% που θα μπορούσε να του επιτρέψει να πάρει μία έδρα, στην περίπτωση που ξεπερνούσε το φράγμα του 5% στην επαρχία Λευκωσίας. Τα στελέχη του, ωστόσο, κάνουν λόγο πως, παρόλο που η εκλογική αυτή αναμέτρηση αποτέλεσε το πρώτο του crash test, δεν έμειναν ικανοποιημένοι, αφού, οι δημοσκοπήσεις, έδιναν στο Βολτ Κύπρου ποσοστά που ξεπερνούσαν και το 5%, κατά το ξέσπασμα της υπόθεσης «Σάντυ» τον Απρίλιο, με τρεις έδρες στην Βουλή των Αντιπροσώπων. Και το ατόπημα βρίσκεται εδώ. Η ανάδειξη του σκανδάλου αυτού, αποτέλεσε -κατά κάποιον τρόπο- έναν Δούρειο Ίππο για το Volt τους τελευταίους δύο μήνες απέναντι στην Κυβέρνηση. Μετά, όμως, την κατάρριψη των εννέα από τις δέκα καταγγελίες-ισχυρισμοί Δρουσιώτη από την αστυνομία της Κύπρου, ο Δούρειος Ίππος γύρισε εναντίον του κόμματος και των συμπροέδρων του, Πάνου Παρρά και Ανδρομάχης Σοφοκλέους, δημιουργώντας ισχυρά πλήγματα στο Volt, ήδη, από τον Μάιο. Εξάλλου, το 15% των ερωτηθέντων στην δημοσκόπηση της Rai Consultant θεωρούσε κίβδηλα τα στοιχεία, ενώ το 49% ήταν επιφυλακτικό.
Το δεύτερο στοιχείο που καθόρισε το αποτέλεσμα για το Volt, ήταν το ότι δεν κατάφερε να χειριστεί επικοινωνιακά τις προτάσεις του σε όλους τους τομείς. Προσανατολίστηκε μονομερώς σε ένα woke πρόγραμμα στα ανθρώπινα δικαιώματα, και μάλιστα με πολυπληθείς αναφορές στην LGBTQI+ κοινότητα, κάτι που δεν επέτρεψε στον Κύπριο πολίτη να αντιληφθεί τις θέσεις του περί στόχευσης σε ένα υγιές οικονομικό μοντέλο, στην ενίσχυση της πρωτογενούς παραγωγής, το μεταναστευτικό, και σε έτερους τομείς, καθώς το ίδιο επέλεξε να μην δώσει έναν άξονα αναφοράς σε αυτά τα καίρια ζητήματα, παρόλο που έχει θέση για τα άνωθεν.
Το τρίτο στοιχείο: η μη παρουσία του Volt στις τηλεμαχίες που διεξήχθησαν στα κυπριακά Μ.Μ.Ε.
Τέταρτο στοιχείο: η έλλειψη ενός συγκροτημένου μηχανισμού από άτομα τα οποία θα είχαν εξειδικευμένους ρόλους στους τομείς, λ.χ., της οικονομίας, της υγείας, της παιδείας, και σε έτερους.
Αναφορικά με τους ικανοποιημένους των εκλογών, συγκαταλέγονται το Άλμα και η Άμεση Δημοκρατία, καθώς κατάφεραν να εκπροσωπηθούν στην νέα βουλή. Ωστόσο, οι στόχοι τους για διψήφια νούμερα, για μεγαλύτερους αριθμούς εδρών και ρυθμιστικούς ρόλους, δεν ευδοκίμησαν στην κάλπη, παρά μόνον στις δημοσκοπήσεις μέχρι και τον μήνα Απρίλιο.
Εν κατακλείδι, διαπιστώνεται ότι ο κομματικός χάρτης έχει τροποποιηθεί εν μέρει, χωρίς να υπάρχουν αυτές οι μεγάλες αλλαγές που προβλήθηκαν από τις δημοσκοπήσεις, από την αρχή του έτους (λ.χ. εντεκακομματική βουλή). Το πολιτικό σκηνικό δεν είναι απόλυτα ρευστό. Αντίθετα, χαρακτηρίζεται από σταθερότητα λόγω της διατηρημένης δυναμικής των παραδοσιακών κομμάτων. Πλέον, ο επόμενος μεγάλος στόχος για τα κόμματα είναι η εκλογή του Προέδρου της Βουλής, όπου εκεί θα υπάρξουν συνεργασίες με οφέλη και για την Προεδρία του 2028.
1) Η συντηρητικά Κεντρώα και Κεντροδεξιά προσανατολισμένη Βουλή από ΔΗΣΥ και ΔΗΚΟ.
2) Η σχετική, αλλά όχι εντυπωσιακή σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, άνοδο του εθνικιστικού ΕΛΑΜ.
3) Η σχετική διατήρηση των ποσοστών του ΔΗΚΟ, με μείωση 1,3% μονάδων από το 2021, και απώλεια μίας έδρας.
4) Η αύξηση των ψήφων και των ποσοστών -ύστερα από 15 έτη- του ΑΚΕΛ, διατηρώντας, παράλληλα, την δεύτερη θέση που είχε θέση ως στόχο τον τελευταίο μήνα.
5) Η είσοδος των δύο νεοπαγών κομμάτων, Άλμα και Άμεση Δημοκρατία, με ποσοστά που κυμαίνονται πάνω από το 5%.
6) Κατακρήμνιση των ΕΔΕΚ, ΔΗΠΑ, και Οικολόγων, και οι προσδοκίες για είσοδο του Volt στο Κοινοβούλιο που διαψεύστηκαν.
Οι κερδισμένοι, οι ηττημένοι, και οι ικανοποιημένοι
Ο νέος κομματικοπολιτικός χάρτης που προέκυψε από τις βουλευτικές αρχαιρεσίες εισέρχεται σε μία νέα μεταπολίτευση. Η εξακομματική βουλή, πλέον, εμπεριέχει δύο νέους σχηματισμούς, την άνοδο του ΕΛΑΜ, και την έξοδο δύο ιστορικών κομμάτων (ΕΔΕΚ και Οικολόγων). Ωστόσο, όπως σε κάθε αναμέτρηση, υπάρχουν νικητές, ηττημένοι, αλλά και κάποιοι απλώς ικανοποιημένοι. Κύριος νικητής από τη διαδικασία αναδεικνύεται ο Νίκος Χριστοδουλίδης, καθώς πέτυχε τον στόχο του ο οποίος ήταν να έχει το κοινοβούλιο κεντροδεξιό προσανατολισμό, δεσμεύοντας, παράλληλα, και την Αννίτα Δημητρίου με αυτόν τον τρόπο για δυνητική συμμετοχή της με τον ΔΗΣΥ, ως συμπολιτευόμενοι, στην κυβέρνησή του.
Ο δεύτερος νικητής θεωρείται το ΑΚΕΛ, διότι, όχι μόνο διατήρησε την δεύτερη θέση και τις έδρες, αλλά αύξησε τα ποσοστά και τις ψήφους σε σχέση με τις προηγούμενες βουλευτικές εκλογές, κάτι που θα του επιτρέψει να διεκδικήσει με αξιώσεις και το δεύτερο εν τη τάξει αξίωμα.
Αναφορικά με το ΔΗΚΟ, το οποίο, μπορεί να απώλεσε τον τρίτο ρυθμιστικό ρόλο, ωστόσο, επειδή κατέχει διψήφιο ποσοστό θεωρείται ως ο τέταρτος παράγων. Αυτό, μπορούμε να το συγκρίνουμε μόνο με βάση τις δημοσκοπήσεις. Εκτός αυτού, ο Νικόλας Παπαδόπουλος κέρδισε και τη μάχη του κεντρώου χώρου στην κάλπη, που βρισκόταν υπό κατάληψη από το Άλμα σε δημοσκοπικό επίπεδο προ εκλογών, προκαλώντας τριγμούς μέχρι την τελευταία στιγμή στο ΔΗΚΟϊκό στρατόπεδο. Σε εκείνη την περίπτωση, ο Νικόλας Παπαδόπουλος στέφθηκε νικητής με μεγάλη επιτυχία. Εντούτοις, όταν αναλύεται ένα διαμορφωμένο πολιτικό σκηνικό το οποίο πηγάζει από βουλευτικές εκλογές, θα ήταν επιστημονικά λανθασμένη μία τέτοια προσέγγιση σε βάση αποτελεσμάτων βουλευτικών εκλογών και αποτελεσμάτων δημοσκοπικών ερευνών, δεδομένου ότι συγκρίνονται μόνον τα τελικά αποτελέσματα μεταξύ βουλευτικών αρχαιρεσιών. Συνεπώς, οι βουλευτικές με τις βουλευτικές, οι ευρωεκλογές με τις ευρωεκλογές, και τα αποτελέσματα μίας δημοσκόπησης εν σχέση με τα αποτελέσματα της προηγούμενης, και δη της ίδιας εταιρείας. Η πιο ορθή εκδοχή της σύγκρισης του αποτελέσματος του ΔΗΚΟ που κατεγράφη την προηγούμενη Κυριακή, είναι αυτή με τα αποτελέσματα του 2021. Σε τούτη την περίπτωση, ο Νικόλας Παπαδόπουλος είναι ένας από τους ηττηθέντες των εκλογών, ένεκα της απώλειας της τρίτης θέσης, της πτώσης του ποσοστού του -παρόλο που διατηρείται στο διψήφιο- και της πτώσης κατά μίας έδρας.
Κερδισμένο από την εκλογική μάχη αναδεικνύεται και το ΕΛΑΜ, με ένα διψήφιο και αυξημένο ποσοστό, με τον τρίτο ρυθμιστικό ρόλο και τις αξιώσεις που έχει για κατάκτηση προεδριών στις επιτροπές της Βουλής. Τέλος, στους κερδισμένους συγκαταλέγεται και ο ΔΗΣΥ, με την έννοια ότι κατάφερε να συγκρατήσει τις δυνάμεις του με μία ελαφρά πτώση στο ποσοστό του, και με αμετάβλητο αριθμό των εδρών του σε σχέση με το 2021.
Αντίθετα, στους ηττημένους της αναμέτρησης, βρίσκονται η ΕΔΕΚ, η ΔΗΠΑ, οι Οικολόγοι και το Volt. Οι πρώτοι δύο σχηματισμοί επηρεάστηκαν αρνητικά από την στήριξή τους στην κυβέρνηση του Νίκου Χριστοδουλίδη, αποσυσπειρώνοντας την κοινωνικοκομματική τους βάση που οδήγησε και στην απομάκρυνση στελεχών, καταγράφοντας απώλειες στα ποσοστά τους κατά 50% σε σχέση με το 2021, οι οποίες συνυφαίνονται με την μη εκπροσώπησή τους στην βουλή.
Οι παράγοντες που οδήγησαν το Volt Κύπρου εκτός βουλής
Για το Volt, η εκλογική αναμέτρηση της 24ης Μαΐου αποτέλεσε το βάπτισμα του πυρός, ως ένα από τα τρία νεοφανή πολιτικά κινήματα, με την στήριξη του ευρωπαϊκού πολιτικού κινήματος Volt Europa. Το αποτέλεσμά του κρίνεται εν μέρει ικανοποιητικό σε επιστημονική βάση, δεδομένου ότι κατέγραψε ένα 3,1% που θα μπορούσε να του επιτρέψει να πάρει μία έδρα, στην περίπτωση που ξεπερνούσε το φράγμα του 5% στην επαρχία Λευκωσίας. Τα στελέχη του, ωστόσο, κάνουν λόγο πως, παρόλο που η εκλογική αυτή αναμέτρηση αποτέλεσε το πρώτο του crash test, δεν έμειναν ικανοποιημένοι, αφού, οι δημοσκοπήσεις, έδιναν στο Βολτ Κύπρου ποσοστά που ξεπερνούσαν και το 5%, κατά το ξέσπασμα της υπόθεσης «Σάντυ» τον Απρίλιο, με τρεις έδρες στην Βουλή των Αντιπροσώπων. Και το ατόπημα βρίσκεται εδώ. Η ανάδειξη του σκανδάλου αυτού, αποτέλεσε -κατά κάποιον τρόπο- έναν Δούρειο Ίππο για το Volt τους τελευταίους δύο μήνες απέναντι στην Κυβέρνηση. Μετά, όμως, την κατάρριψη των εννέα από τις δέκα καταγγελίες-ισχυρισμοί Δρουσιώτη από την αστυνομία της Κύπρου, ο Δούρειος Ίππος γύρισε εναντίον του κόμματος και των συμπροέδρων του, Πάνου Παρρά και Ανδρομάχης Σοφοκλέους, δημιουργώντας ισχυρά πλήγματα στο Volt, ήδη, από τον Μάιο. Εξάλλου, το 15% των ερωτηθέντων στην δημοσκόπηση της Rai Consultant θεωρούσε κίβδηλα τα στοιχεία, ενώ το 49% ήταν επιφυλακτικό.
Το δεύτερο στοιχείο που καθόρισε το αποτέλεσμα για το Volt, ήταν το ότι δεν κατάφερε να χειριστεί επικοινωνιακά τις προτάσεις του σε όλους τους τομείς. Προσανατολίστηκε μονομερώς σε ένα woke πρόγραμμα στα ανθρώπινα δικαιώματα, και μάλιστα με πολυπληθείς αναφορές στην LGBTQI+ κοινότητα, κάτι που δεν επέτρεψε στον Κύπριο πολίτη να αντιληφθεί τις θέσεις του περί στόχευσης σε ένα υγιές οικονομικό μοντέλο, στην ενίσχυση της πρωτογενούς παραγωγής, το μεταναστευτικό, και σε έτερους τομείς, καθώς το ίδιο επέλεξε να μην δώσει έναν άξονα αναφοράς σε αυτά τα καίρια ζητήματα, παρόλο που έχει θέση για τα άνωθεν.
Το τρίτο στοιχείο: η μη παρουσία του Volt στις τηλεμαχίες που διεξήχθησαν στα κυπριακά Μ.Μ.Ε.
Τέταρτο στοιχείο: η έλλειψη ενός συγκροτημένου μηχανισμού από άτομα τα οποία θα είχαν εξειδικευμένους ρόλους στους τομείς, λ.χ., της οικονομίας, της υγείας, της παιδείας, και σε έτερους.
Αναφορικά με τους ικανοποιημένους των εκλογών, συγκαταλέγονται το Άλμα και η Άμεση Δημοκρατία, καθώς κατάφεραν να εκπροσωπηθούν στην νέα βουλή. Ωστόσο, οι στόχοι τους για διψήφια νούμερα, για μεγαλύτερους αριθμούς εδρών και ρυθμιστικούς ρόλους, δεν ευδοκίμησαν στην κάλπη, παρά μόνον στις δημοσκοπήσεις μέχρι και τον μήνα Απρίλιο.
Εν κατακλείδι, διαπιστώνεται ότι ο κομματικός χάρτης έχει τροποποιηθεί εν μέρει, χωρίς να υπάρχουν αυτές οι μεγάλες αλλαγές που προβλήθηκαν από τις δημοσκοπήσεις, από την αρχή του έτους (λ.χ. εντεκακομματική βουλή). Το πολιτικό σκηνικό δεν είναι απόλυτα ρευστό. Αντίθετα, χαρακτηρίζεται από σταθερότητα λόγω της διατηρημένης δυναμικής των παραδοσιακών κομμάτων. Πλέον, ο επόμενος μεγάλος στόχος για τα κόμματα είναι η εκλογή του Προέδρου της Βουλής, όπου εκεί θα υπάρξουν συνεργασίες με οφέλη και για την Προεδρία του 2028.
#SerresParatiritis
ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Δημοσκόπηση ALCO: Η ΝΔ χάνει έδαφος, η κοινωνική δυσαρέσκεια γιγαντώνεται και το πολιτικό σκηνικό μπαίνει σε φάση ανατροπών
Ρωγμές στα «γαλάζια κάστρα» : Η Νέα Δημοκρατία εμφανίζει σαφή σημάδια πολιτικής και κοινωνικής φθοράς
Οι παρεμβάσεις Καραμανλή αλλάζουν τις εσωκομματικές ισορροπίες στη ΝΔ – Ενισχύεται πολιτικά ο Σαμαράς