Αν κοιτάξει κανείς γύρω του σήμερα ,στους δρόμους, στις καφετέριες, στους χώρους εργασίας, θα διακρίνει ένα κοινό, βαρύ πέπλο να σκιάζει τα πρόσωπα των πολιτών.

Δεν πρόκειται απλώς για κούραση. Είναι κάτι βαθύτερο, πιο σκοτεινό και περισσότερο επικίνδυνο: μια διάχυτη απώλεια ψυχραιμίας και μια πρωτοφανής έξαρση ακραίων συμπεριφορών.

Μετά από μια εξοντωτική διαδρομή τριών μνημονίων, μιας πολυετούς οικονομικής κρίσης και μιας ισοπεδωτικής πανδημίας, οι Έλληνες πολίτες φαίνεται να βιώνουν όχι άδικα , μία από τις χειρότερες και πιο αδιέξοδες περιόδους της ζωής τους.

Όταν ο θυμός γίνεται απουσία ελπίδας

Η απογοήτευση και ο θυμός αποτελούν τα πρώτα στρώματα αυτής της κοινωνικής ψυχολογίας. Το χειρότερο, όμως, δεν είναι ούτε η οργή ούτε η αγανάκτηση. Είναι η παντελής απουσία ελπίδας.

Όταν μια κοινωνία παύει να ελπίζει στο αύριο, αρχίζει να αποσυντίθεται στο σήμερα. Και η ρίζα αυτής της απελπισίας βρίσκεται σε μια βαθιά, εσωτερική πληγή: στην οδυνηρή αίσθηση των πολιτών ότι ξεγελάστηκαν.

Ένα κράτος που μοιάζει να υπηρετεί τους λίγους

Η Πολιτεία, όπως εκπροσωπείται από τη σημερινή κυβέρνηση, έχει πάψει προ πολλού να εκπέμπει προς τον απλό πολίτη μηνύματα προστασίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης.

Αντίθετα, μέρα με τη μέρα εδραιώνεται η πεποίθηση ότι το κράτος λειτουργεί ως τροφός μιας κλειστής και προνομιούχας κάστας. Μιας ελίτ που βρίσκεται κοντά στα κέντρα εξουσίας και νέμεται ασύστολα πόρους, ευκαιρίες και δικαιώματα, τα οποία κανονικά θα έπρεπε να διαχέονται ισότιμα σε ολόκληρο το κοινωνικό σύνολο.

Το βαρύ τίμημα της ματαιότητας

Το συναίσθημα που κυριαρχεί είναι εκείνο της απόλυτης ματαιότητας. Ο καθημερινός και τίμιος κόπος του μέσου πολίτη, ο ιδρώτας της επιβίωσης και οι στερήσεις του μοιάζουν να γίνονται παρανάλωμα του πυρός.

Οι θυσίες των πολλών προσφέρονται απροκάλυπτα στον βωμό της προκλητικής καλοπέρασης των ελαχίστων. Έτσι, η προσπάθεια χάνει το νόημά της και η εργασία παύει να αποτελεί δρόμο προς μια καλύτερη ζωή, μετατρεπόμενη σε έναν αδιάκοπο αγώνα απλής επιβίωσης.

Από την ευημερία των πολλών στα προνόμια των ελαχίστων

Η σύγκριση με το παρελθόν κάνει τη σημερινή πραγματικότητα ακόμη πιο αμείλικτη.

Τα κοινωνικά και οικονομικά προνόμια που γεύτηκε η ελληνική κοινωνία στο σύνολό της κατά τις δεκαετίες του 1980 και του 1990 ,η άνοδος της μεσαίας τάξης, η πρόσβαση στην ευημερία και η σιγουριά για το μέλλον των παιδιών, σήμερα φαντάζουν σαν μακρινό όνειρο.

Όσα τότε θεωρούνταν αυτονόητα κεκτημένα για τους πολλούς έχουν πλέον μετατραπεί σε αποκλειστικά προνόμια μιας μικρής μειοψηφίας, σε βαθμό ακραίο και προκλητικό.

Μια κοινωνία που μετατρέπεται σε εύφλεκτη ύλη

Όταν η αδικία γίνεται κανονικότητα και η εξουσία γυρίζει την πλάτη στην κοινωνία, οι «ξεγελασμένοι» αυτού του τόπου δεν αργούν να μετατραπούν από βουβοί θεατές σε εύφλεκτη ύλη.

Η έλλειψη ελπίδας είναι το πιο επικίνδυνο καύσιμο. Εάν η Πολιτεία δεν αποφασίσει να ξαναγίνει ασπίδα του πολίτη και πάψει να λειτουργεί ως υπηρέτης μιας προνομιούχας κάστας, η κοινωνική συνοχή θα συνεχίσει να δοκιμάζεται.

Και οι συνέπειες μιας τέτοιας εξέλιξης μπορεί να αποδειχθούν απρόβλεπτες για όλους μας.