Στους δήμους, στα μικρά αυτά βασίλεια της καθημερινότητας, η εξουσία γίνεται ακόμη πιο αποκαλυπτική. Γιατί δεν ασκείται από μακρινές φιγούρες, αλλά από γνώριμα πρόσωπα. Ανθρώπους που μέχρι χθες κάθονταν στο διπλανό τραπέζι, στο καφενείο, στον γάμο, στο πανηγύρι.

Κι όταν έρχεται η καρέκλα, αρχίζει η αληθινή δοκιμασία. Όχι της θέσης. Του χαρακτήρα.

Ο δίκαιος γίνεται πιο φωτεινός. Ο φιλόδοξος φουσκώνει. Ο ανασφαλής μετατρέπεται σε μικρό τύραννο, διψά για χειροκρότημα, εχθρεύεται την κριτική και τρέμει την αλήθεια.

Η εξουσία δεν φταίει. Ο άνθρωπος φταίει. Γιατί ό,τι κουβαλά μέσα του, το φανερώνει όταν πάψει να φοβάται.

Το πιο τραγικό, όμως, δεν είναι εκείνος που αλλάζει πρόσωπο. Είναι οι πολλοί που προσποιούνται πως δεν το βλέπουν. Οι σιωπηλοί παρατηρητές, οι πρόθυμοι αυλικοί, οι αδιάφοροι θεατές.

Γιατί το σκοτάδι δεν το γεννά μόνο η εξουσία.
Το μεγαλώνει η ανοχή.

Κι έτσι, στις μικρές κοινωνίες, η εξουσία συνεχίζει να λειτουργεί ως μεγεθυντικός φακός , όχι μόνο για τους λίγους που την κρατούν, αλλά και για τους πολλούς που την ανέχονται.

Παρατηρητικός